. Vẻ đẹp của bình minh nằm ở chỗ nó lột xác khỏi đêm đen tối tăm nhất. –Tân Di Ổ
[Chủ đề phù hợp]: Những chủ đề kiểu khó khăn thành tựu đời người, không trải qua mưa gió làm sao thấy được cầu vồng.
Ví dụ: Như Tân Di Ổ từng nói: “Vẻ đẹp của bình minh nằm ở chỗ nó lột xác khỏi đêm đen tối tăm nhất” người làm chuyện lớn, trước hết phải chịu đựng tất cả những gì người thường không thể làm được, cái sạch của hoa sen thanh khiết nhất nằm ở chỗ nó vượt thoát từ trong bùn đất dơ bẩn nhất, mà sự rực rỡ của em cũng vì em từng phá kén sống lại từ trong đau đớn tột cùng.
2. Tôi nhìn thấy những tháng năm ấy vút bay ra sao, kéo dài qua mùa đông, rồi chào đón mùa xuân đang đến. ---- Walden
[Chủ đề phù hợp]: liên quan đến thời gian thay đổi, cuộc sống giản dị, chí hướng trong tim, giữ vững đợi chờ, niềm tin vững vàng, thái độ làm người....
Ví dụ: Mùa đông có dài đằng đẵng thế nào đi nữa, cũng không phải dài lâu mãi mãi. Bốn mùa đổi thay, thời gian dời đổi, sau mùa đông lạnh lẽo sẽ luôn là mùa xuân ấm áp. Chẳng đường trải qua trong cuộc đời cũng như sự thay đổi bốn mùa của thời gian, giữ vững niềm tin và hi vọng đằng sau cảnh ngộ khó khăn, không dừng bước chân phấn đấu, cuối cùng sẽ có một ngày vượt khỏi sơn trùng thủy phục (núi non trùng điệp, sông ngòi dày đặc uốn lượn – dùng để miêu tả phong cảnh), phía sau cảnh ngộ khó khăn, là “liễu ám hoa minh hựu nhất thôn.” (Liễu ám hoa minh: hi vọng, có hi vọng – trong hoàn cảnh khốn khó tìm được lối thoát. Xuất từ nguyên câu thơ của Lục Du: Sơn cùng thủy tận nghi vô lộ, liễu ám hoa minh hựu nhất thôn _ Sơn cùng thủy tận ngỡ hết lối, liễu rũ hoa cười lại gặp làng. Sơn cùng thủy tận: chỉ những nơi, những địa điểm xa xôi hẻo lánh.)
3. Chỉ cần ngươi có Phật tính lại thành tâm hướng Phật, nhớ mãi không quên chốn quay về, thì đã là Linh sơn. – Tây Du Kí
(Chỉ cần thành tâm hướng Phật, trong lòng có Phật, Phật ở khắp nơi. Mọi người đều có Phật tính, không cần phải cầu khẩn nơi xa xôi, mà nên tự nhìn lòng mình, tự giác ngộ bằng trái tim, thì chính là Phật)
[Chủ đề phù hợp]: niềm tin, thật lòng thật dạ, hiên ngang bất khuất, không sợ hiểm nguy....
Ví dụ: “Hoàng Sa bách chiến xuyên kim giáp, bất phá lâu lan chung bất hoàn” (Đánh trăm trận nơi Hoàng Sa thủng cả giáp vàng, không hạ được Lâu Lan ắt không về) là lòng tin mà các chiến sĩ bảo vệ tổ quốc nơi biên ải đang giữ vững; “Đạp bình khảm kha thành đại đạo, đẩu bãi gian hiểm hựu xuất phát.” (Giẫm phẳng mấp mô thành đường lớn, đánh bại hiểm nguy lại lên đường) là niềm tin vững chắc của thầy trò Đường Tăng trên đường đi lấy kinh. Lòng tin giống như ngọn đèn chong trên đường hàng hải, chỉ có khi chúng ta giữ vững niềm tin với lí tưởng trong lòng, nhớ mãi nơi chốn quay về thì mới là bồ đề trên ngọn Linh Sơn, mà cuối cùng chúng ta cùng đến được chốn bồng lai tiên cảnh trong lòng mình.
4. Tháng năm không ở lại, thời gian như nước chảy mây trôi. ---- Khổng Dung
[Chủ đề phù hợp]: Qúy trọng thời gian, cẩn thận chắc chắn, phấn đấu, trân trọng điều trước mắt...
Ví dụ: Tháng năm không ở lại, thời gian như nước chảy mây trôi. Có rất nhiều sự vật trên đời đều chỉ có thể chìm nghỉm trong dòng sông dài của thời gian, giống như chúng ta dù rằng nhỏ bé như hạt cát, cuối cùng cũng sẽ bị nước cuốn trôi. Nhưng chúng ta không nên bằng lòng cam chịu bị dòng nước xiết cuốn theo, mà phải ráng hết sức chống lại, trong quá trình chống lại đó lưu xuống dấu vết của chính mình. Dù cho loại dấu vết này chỉ là một chút sóng dậy.
5. Chỉ có người hái thuốc không sợ trèo lên núi cao, chỉ có ngư dân không sợ sóng to gió lớn, mới có thể bước lên đỉnh cao hái được tiên thảo, lặn xuống biển sâu kiếm được trân châu. --- Hoa La Canh
[Chủ đề phù hợp]: Không có gì phải sợ hãi, khắc phục khó khăn, không sợ con đường phía trước...
Ví dụ: Hoa La Canh từng nói: “Chỉ có người hái thuốc không sợ trèo lên núi cao, chỉ có ngư dân không sợ sóng to gió lớn, mới có thể bước lên đỉnh cao hái được tiên thảo, lặn xuống biển sâu kiếm được trân châu.” chim ưng sải cánh nơi bầu trời bao la, là vì nó không sợ dốc đá cheo leo hiểm trở; cá vẫy vùng vơi nước cạn, là vì nó không sợ hãi biển sâu rộng lớn, nếu như vì tránh thất bại mà sợ đầu sợ đuôi không dám thử sức, giam mình trong giới hạn an toàn, thì sẽ lỡ mất cơ hội bay đến phương xa. Nhảy khỏi vòng tròn thoải mái, chắc là chúng ta cũng sẽ niết bàn sống lại, cuối cùng có được trăng sáng mây tạnh trời quang.
6. Thượng đế sẽ bóp chặt cổ họng em, nhưng sẽ không làm em ngạt thở. ---- Hiroshi Moriyama
[Chủ đề phù hợp]: giữ vững thái độ sống lạc quan, mạnh dạn đương đầu, dũng cảm thách thức....
Ví dụ: Chúng ta thường bị dòng lũ chảy xiết của số mệnh cuốn trôi, rơi vào tối tăm và gian khó. Mỗi ngày chúng ta đều mệt nhoài, đều bôn ba vất vả trong giận dữ, nhưng ánh sáng của bờ bên kia dường như vẫn cứ ở mãi nơi xa nhìn không thấy. Cho nên chúng ta chần chừ, chúng ta lùi bước, sợ mình sẽ chết trong đêm tối trước bình minh. Nhưng các bạn à, hãy nhớ kĩ, Thượng đế sẽ bóp chặt cổ họng bạn, nhưng sẽ không làm bạn ngạt thở. Ánh dương cuối cùng cũng sẽ tới.
7. Tuổi trẻ và tình yêu mãi không già, dù cho đạp bằng chông gai, mất đi tiên y nộ mã. ---Mặc Tuấn
[Chủ đề phù hợp]: Thanh xuân và tình yêu sẽ mãi không nhạt màu, nỗi nhớ nhung với thanh xuân tươi đẹp, ca ngợi với tình yêu, không quên lòng dạ lúc ban đầu...
Ví dụ: Trái tim trẻ thơ, là vật báu quý giá nhất được giấu kĩ trong lòng mỗi người. Trong tim mỗi người đều cất giấu một chàng thiếu niên và một trái tim tràn đầy tình yêu, cho dù phí hoài tháng năm, hai bên tóc mai lấm tấm sợi bạc, thì những câu chuyện liên quan tới tuổi trẻ và tình yêu vẫn cứ tươi mới như vậy, vẫn tưới mát cho nội tâm của chúng ta như cũ.
8. Sống còn, là cho dù phải sống trong hoàn cảnh hở ngực lộ vai nghênh đón muôn ngàn mũi tên, nhưng vẫn có thể ngẩng đầu cười với trời cao. ---Yên Ba Lam
[Chủ đề phù hợp]: hồ hởi vươn lên, không sợ khó khăn, dũng cảm, tôn nghiêm và thỏa hiệp...
Ví dụ: Đã sống nơi cuộc đời rực rỡ muôn màu này, thì hà tất phải bận tâm đến sự tầm thường mà hoang phí ánh sáng chứ? Không bằng thử thẳng thắng nghênh đón vạn mũi tên, khí phách hào hùng cười với trời cao, đây há chẳng phải là một phần dũng cảm và nhẫn nại sao?
9. Đứa trẻ nhắm mắt lại, nhìn thấy hoa, nhìn thấy giấc mơ, nhìn thấy hi vọng; người lớn nhắm mắt lại, thì ngủ thiếp đi. --- Jimmy Liao
[Chủ đề phù hợp]: Tìm kiếm trái tim trẻ thơ, giữ nguyên sự trong sáng chân thành....
Ví dụ: Cái mà trưởng thành mang tới cho chúng ta, vừa chân thật, vừa giả dối; vừa sáng suốt, vừa phức tạp. Cùng với sự tăng lên của tuổi tác, thái độ đối xử với sự vật của chúng ta càng khách quan, bình tĩnh hơn. Nhưng kiểu lí trí hiện thực này lại dần dần mài mòn đi lòng tò mò và sự tưởng tượng của tuổi ấu thơ với thế giới bên ngoài. Jimmy Liao từng viết trong sách vẽ của mình rằng: “Đứa trẻ nhắm mắt lại, nhìn thấy hoa, nhìn thấy giấc mơ, nhìn thấy hi vọng; người lớn nhắm mắt lại, thì ngủ thiếp đi.” Rất nhiều người sau khi lớn lên rồi, sẽ bị đè sập bởi cuộc sống nặng nhọc, trong giấc mơ cũng không còn thơ ca và phương xa nữa, nhưng vẫn cứ có một đám người, trong lòng vẫn ôm ấp một ngọn lửa bừng cháy mãi mãi. Họ giữ vững lòng dạ lúc ban đầu, cỗ vũ mình bước về phía trước, dù cho đã thành “người lớn”, trong mơ vẫn còn mãi những phong cảnh tuyệt đẹp và những hi vọng không bao giờ lụi tàn.
10. May mắn sẽ luôn đùa giỡn một lần, sau đó mới mỉm cười với người kiên cường. --- Jean-Henri Fabre
[Chủ đề phù hợp]: Kiên trì không biết mệt mỏi, không sợ gian khổ nguy hiểm và khó khăn...
Ví dụ: Sẽ luôn có người đổ thừa thất bại là do kém may mắn, nhưng họ lại quên mất thật ra thì vấn đề thường ở chỗ mình mà ra. Giống như bước đi trong sa mạc, rất nhiều người đều sẽ đi đến nửa đường, sẽ tước vũ khí đầu hàng, từ bỏ hi vọng sống, nhưng lại không hề biết rằng vượt qua cồn cát trước mặt này, là ốc đảo. Bất cứ lúc nào cũng đều phải nhớ kĩ, may mắn sẽ luôn đùa giỡn chúng ta một lần, sau đó mới mỉm cười với người kiên cường nhất.
11. Lúc chúng ta rất đỗi khiêm tốn, sẽ là lúc chúng ta đến gần vĩ đại nhất. ---- Rabindranath Tagore
[Chủ đề phù hợp]: khiêm tốn điệu thấp, đối nhân xử thế, bình thường mà vĩ đại....
Ví dụ: Nhún nhường, là một loại vĩ đại lặng im. Không thể đánh đồng vĩ đại và ồn ào náo động, kẻ ồn ảo thường lòe thiên hạ, mà người vĩ đại lại thường im ắng nhún nhường. Sự phát triển của lịch sử không thể thiếu được những ngôi sao nhấp nháy, song có rất nhiều những người bình thường đang cống hiến trong âm thầm, cũng cùng hòa tan vào dòng lũ mênh mông cuồn cuộn này.
Giống như vô số hạt cát bé xíu tạo thành sa mạc rộng lớn, vô số giọt nước hợp thành đại dương mênh mông, lúc chúng ta khiêm tốn, cũng sẽ là lúc chúng ta đến gần vĩ đại nhất.
12. Đã qua tam đông tứ hạ, tạm nhận hết chút đau đớn này đi, đợi sau khi tuyết tan rồi lại thấy hoa mai. ---Bách Tự Minh
[Chủ đề phù hợp]: Trải qua đau khổ mới đạt được mục tiêu, thái độ đối với hoàn cảnh bất lợi, học cách nhẫn nại....
Ví dụ: Trong mắt Ngô Nhũ Quang, thành công không phải là hoa đầy cành tùy ý gió xuân thổi tới rơi rụng trên đầu vai người, mà là một cành mai đỏ một mình nghênh đón gió tuyết trong ngày đông lạnh giá. “Đã qua tam đông tứ hạ, tạm nhận hết chút đau đớn này đi, đợi sau khi tuyết tan rồi lại thấy hoa mai”, cắn răng chịu đựng mùa đông lạnh lẽo vô cùng và mùa hạ chói chang oi bức suốt ba bốn năm, một sợi hương thơm thoang thoảng đó mới là cao quý thanh tao, cảng thêm sạch sẽ rung động lòng người.
13. Một người phải có ít nhất một giấc mơ, có một lí do để mạnh mẽ. Nếu như trong lòng không có nơi chốn dừng chân, vậy thì đi đến đâu cũng là lang thang cả. ---Tam Mao
[Chủ đề phù hợp]: Liên quan đến theo đuổi và giấc mơ, mục tiêu đời người, sự phấn đấu của tuổi trẻ, chỗ dựa tâm hồn, tha thiết với cuộc đời....
Ví dụ: Ước mơ, là cội nguồn và động lực cho những phấn đấu của chúng ta, là lí do để chúng ta mạnh mẽ, cũng là liều thuốc tinh thần khi gặp phải trở ngại, chống đỡ chúng ta vượt qua khó khăn. Ước mơ, cũng là mục tiêu và gởi gắm trong cuộc sống bình thường của chúng ta. Tam Mao nói: “Một người phải có ít nhất một giấc mơ, có một lí do để mạnh mẽ. Nếu như trong lòng không có nơi chốn dừng chân, vậy thì đi đến đâu cũng là lang thang cả.”, đúng vậy, nếu như trái tim không có nơi thuộc về, thì cơ thể có ở nơi đâu, tâm hồn cũng đều sẽ lang thang trôi dạt giống vậy.
14. Mỗi người đi qua cuộc đời chúng ta, đều tham dự cùng ta, đồng thời cuối cùng tạo thành bản thân ta. ---Thái Sùng Đạt
[Chủ đề phù hợp]: Biết ơn những điều nhỏ nhoi trong cuộc đời, nhớ nhung quá khứ.
Ví dụ: Đóa tường vi người ta đặt vào lòng bàn tay đến cuối cùng sẽ trở thành một vệt màu sáng trong kí ức, câu từ khiến người ta nhói nhói cũng sẽ bị vứt vào nơi đáy tim rậm rạp. Mỗi người đi qua cuộc đời chúng ta, đều tham dự cùng ta, đồng thời cuối cùng tạo thành bản thân ta. Rất nhiều kiểu quá khứ đã trải qua cùng với người khác, đã dạy cho chúng ta biết lạnh biết ấm, nhìn rõ đúng sai, không dễ dàng làm tiêu hao ý tốt nữa, cũng không tùy ý biết ơn hay tổn thương người khác, đồng thời hoàn thiện chính mình, bắt đầu lớn lên.
15. Dấu chân rõ rệt nhất, là giẫm trên con đường lầy lội nhất. ---Không nhận mệnh, thì liều mạng.
[Chủ đề phù hợp]: Tuổi trẻ và lớn lên, cố gắng vật lộn...
Ví dụ: Có mất ắt có được, có hi sinh chắc chắn sẽ có thu hoạch, trong xã hội phức tạp này, không có thành công trong một đêm, sau lưng mỗi người thành công là những cố gắng và những giọt mồ hôi mà bạn không thể nào tưởng tượng được. Con đường thành công, không hề thẳng tắp, mà quanh co uốn lượn. Đừng từ bỏ chỉ vì lắm đường cong, không chừng bước thêm bước nữa đã chạm tới thành công rồi. Dấu chân rõ rệt nhất, là giẫm trên con đường lầy lội nhất, sau mưa sẽ luôn có cầu vồng.
Thứ Ba, 14 tháng 7, 2020
Thứ Hai, 15 tháng 6, 2020
( NA)
Hello everyone! First of all thank you all for spending your time
watching our English contest video. We’d like to take a quick moment to
introduce about ourselves.
(HA)
Heyyyyy I’m Huyen Anh, 17 years old.
(NA)
I’m Ngoc Anh, about the same age.
( Together:
WE ARE ZERO TWO)
(HA) We
come from 11A1 of Thai
Ninh High
School , a friendly school to the West of Thai
Thuy, Thai Binh province. You want to know more about this lovely school? Let's go with us and we'll show you. Come on!
(Thái ninh High school was established in 1962. And uptil now, this school still be a great place for Thai Thuy's education Our high school is located in a small village of a countrysid. There are only about one thousand students from grade ten to twelve studying in more than 30 classrooms. Under the headmaster able direction, the school has been obtaining many good result and gain the dispute in the city)
(hình ảnh của trường, các lớp học, nhạc nhẹ nhàng dẫn dắt)
(đổi nhạc- anywhere+ logo trường)
(NA) With
closely establishing and developing 60 years period of Thai Ninh High School we’ve been taught many things
from subjects to knowledge about society.
(HA)
Come to the contest, we think this is a good opportunity for us to learn
more about society and improve our knowledge and we want to express our
thought, judgement, opinion about the topic of contest.
(NA)
Being associated with the topic, what we want to talk about is look at
familiar conditions from positive and optimistic perspective. It’s beauty of
our community.
(HA)
I have a question I’d like to ask: How can we live without community?
Imagine that you are lost in strange island. You have food, water and clothes
to wear, which means you had all the things for your survival. But you don’t
know what time it is and you can’t even ask anyone to know.
(NA)
It doesn’t mean you can’t talk, you just have only yourself and the
island to talk to. What lonely and scare life you have! At some moment, you’re
really need community or only a friend at least. Through this instance, we can
see that how important the community is in
our life.
(NA) So what is community?
Community
is a group of individuals living in the same environment that often have common
concerns, live in a particular area, or we can explain like a group of people
have a common characteristic living together within a large society.
(HA) Community
featured by variety of norms, religion,customs,identity or values…
As I said at the beginning. Community plays an important role of our life. And
the beauty of our community
not only manifests in those features but also solidarity and friendship. Community provides us with the best facilities and mental health. That's means live in the community, you have a chance to live with better conditions and to improve your basic intelligence such as: verbal linguistic, or interpersonal,etc...
(NA): Being received many things from community, we also have to dedecate to community in return.
(NA): Being received many things from community, we also have to dedecate to community in return.
Now, just to summarize, We’d you to take a look at the main point again. What do you think when we talk about community? the community is so important that we have to responsible for preserving, building a link, promoting the relationship between members in the community is closer, sticking, life upward and more meaningful. For loving to receive back love. How good will life be if anyone knows to share and give love to those around us.
(HA) So that's the message we want to send to everyone. Love each other and protect the beauty of community by your dedication.
sincerely thank you for listening. We'll be glad to answer all of the question you might have.
(NA) If you like this video, let give us an emotion, like, share and vote for us.
(NA+HA) THANKS A LOT! LOVE YOU ALL SÀ RÁNG HỀ YOOOOOOO
(HA) So that's the message we want to send to everyone. Love each other and protect the beauty of community by your dedication.
sincerely thank you for listening. We'll be glad to answer all of the question you might have.
(NA) If you like this video, let give us an emotion, like, share and vote for us.
(NA+HA) THANKS A LOT! LOVE YOU ALL SÀ RÁNG HỀ YOOOOOOO
Thứ Ba, 26 tháng 5, 2020
Người thuyết trình bước vào một căn phòng, gõ nhẹ vào micro, cúi xuống để đỡ cho tiếng rít chói tai của tiếng vỗ mà anh ta đã tạo ra , tiếng vỗ tay của anh được tạo ra, cười một cách máy móc, nghe rõ tiếng nuốt nước miếng, lẩm bẩm điều gì đó, và bắt đầu nói lắp.
Tất cả tuột dốc từ đó. Phần thú vị nhất của bài thuyết trình đã kết thúc.
Trong khi anh ấy nói ra những từ ngữ ngang phè, tôi nhìn quanh căn phòng. Một biển đầu lắc lư theo nhịp điệu của đôi mắt nặng nề. Không ai có thể tỉnh táo, chẳng thể tập trung vào bất cứ vấn đề nào mà người thuyết trình đang nói. Và đó là một điều đáng tiếc.
Một điều đáng tiếc thực sự vì tôi biết từ kinh nghiệm cá nhân rằng người thuyết trình đó rất xuất sắc trong công việc này. Bài thuyết trình của anh ấy ngày hôm đó đã chẳng thuyết phục được ai trong sự tỏa sáng của anh ấy. Tệ hơn nữa, nó không truyền cảm hứng cho một người nào trong căn phòng đó để có thể nhờ cậy anh ta như một chuyên gia trong lĩnh vực của anh ta.
Có được một hợp đồng kinh doanh thể hiện rằng điều bạn làm rất thành công vì nó trình bày sự sáng chói của công việc của bạn theo cách thông minh, hấp dẫn và được chuẩn bị tốt. Bởi vì nếu không ai có thể nhìn thấy được sự sáng chói của bạn, thì làm thế nào để mọi người biết rằng họ cần các dịch vụ của bạn?
Để đặt nó một cách khác nhau: một bí mật được giữ kín thì sẽ chẳng ai biết đến.
Và một doanh nghiệp xuất sắc được giấu kín thì sẽ không thể kiếm được tiền cho bạn.
Điều đó có nghĩa là với tư cách là một chủ doanh nghiệp nhỏ, bạn sẽ phải thuyết trình về công việc của mình. Các bài thuyết trình tuyệt vời, rực rỡ và hấp dẫn về công việc của bạn.

Cho dù bạn đang thuyết trình bản đề xuất cho khách hàng tiềm năng, thuyết trình kết quả công việc của mình tại hội nghị công việc hay thuyết trình trước một ban lãnh đạo tiềm năng, thì mục tiêu của bạn vẫn giữ nguyên: truyền cảm hứng cho khán giả. Truyền niềm tin cho họ về công việc của bạn sẽ hướng đến hành động mà bạn có thể biến thành thu nhập cho doanh nghiệp của bạn.
Điều gì tạo nên một bài thuyết trình đầy cảm hứng so với bài thuyết trình khiến mọi người buồn ngủ?
Mười ý tưởng thuyết trình sáng tạo sau đây sẽ giúp bạn kết hợp để đưa ra một bài thuyết trình hấp dẫn giúp khán giả gắn bó với bài phát biểu của bạn.
10 Ý tưởng thuyết trình sáng tạo
1. Kể một câu chuyện
Bộ não con người được thiết kế để phản ứng lại những câu chuyện như là một cơ chế sống sót (Đừng rời hang động! Con voi ma-mút đang đi tìm mồi ở phạm vi đó!) Và cơ chế giải trí (... và sau đó, khi voi ma mút đến gần, tôi nhảy ra ngoài khỏi nơi ẩn nấp của mình, những nhánh cây cứa vào tôi, và bắt đầu gào rú như một con thú hung dữ ...). Và vai trò kép đó đã giúp phát triển nó thành một trong những công cụ giao tiếp mạnh mẽ nhất mà con người đã biết.
Câu chuyện là cách chúng ta cảm nhận và xử lý thế giới sự kiện xung quanh chúng ta.
Những câu chuyện thú vị hơn nhiều so với sự thật bởi vì những câu chuyện giúp chúng ta giải trí. Kể chuyện giúp thu hút và duy trì sự chú ý. Nó giúp khán giả hiểu và nhớ những gì đã được nói lâu dài sau khi câu chuyện kết thúc.
Thay vì thuyết trình tác phẩm của bạn chỉ như một loạt các sự kiện (ngân sách, số liệu, thất bại) sẽ gây nhàm chán cho cả những khán giả tốt bụng nhất, hãy tổ chức các sự kiện của bạn thành một câu chuyện.
Và sử dụng thiết kế chuyên nghiệp, với bố cục ảnh và đồ họa hấp dẫn để giúp kết nối đối tượng của bạn một cách trực quan với câu chuyện của bạn, chẳng hạn như mẫu Summit 2 PowerPoint đầy phong cách này:

Bạn có thể tạo ra những kết nối thú vị nào giữa các sự kiện của mình? Bạn có thể xây dựng câu chuyện nào xung quanh các sự kiện đó để giúp khán giả của bạn tiếp tục tương tác từ đầu đến cuối? Nói với họ điều đó!
Tìm hiểu thêm về quy trình viết bài thuyết trình:
Advertisement
2. Đặt câu hỏi tại những thời điểm quan trọng
Các câu phát biểu có vẻ đáng sợ và có thể đoán trước. Đặc biệt là trong suốt một bài thuyết trình. Vì bài thuyết trình về cơ bản bao gồm một loạt các vấn đề xâu chuỗi lại với nhau, do đó một vấn đề thêm nữa không có khả năng gây tò mò cho khán giả — cho dù đó là một vấn đề đặc biệt đi chăng nữa.
Nhưng nếu thay vào đó, bạn sẽ hỏi một câu hỏi thì sao?
Một câu hỏi chia nhỏ nhịp điệu bài thuyết trình thông thường của bạn và giúp đánh dấu những điều bạn đang nói là quan trọng. Hơn thế nữa, một câu hỏi sẽ biến bài thuyết trình của bạn thành một câu chuyện thụ động thành một nhiệm vụ tích cực mà khán giả có thể tự mình khám phá thông qua câu trả lời của họ.

Trả lời một câu hỏi (ngay cả khi chỉ trong đầu của họ) làm cho khán giả của bạn cảm thấy gắn kết với bài thuyết trình của bạn và giữ sự quan tâm của họ vào lời nói của bạn.
3. Tổ chức bài thuyết trình của bạn thành 3 vấn đề mấu chốt rõ ràng
Số 3 được coi là một con số ma thuật trong nhiều nền văn hóa từ thời cổ đại. Một điều gì đó về những thứ trong bộ ba mê hoặc tâm trí con người và giúp nó giữ lại thông tin tốt hơn: cơ thể, tâm trí, và linh hồn; khóa, hàng hóa và cái thùng; pb và j (hai thành phần, nhưng ba phụ âm ở dạng viết tắt này); mồ hôi, máu và nước mắt.
Dù có ma thuật hay không, con số ba vẫn mang lại hiệu qua rất cao. Vào cuối bài thuyết trình, tất cả chúng ta có thể nhớ ba điều đã được nói.
Vì vậy, thay vì để lại ba thứ quý giá đó với may mắn, tại sao không chịu trách nhiệm và tổ chức bài thuyết trình của bạn thành ba vấn đề chính hoặc được ghi nhớ? Sau đó, bạn có thể chắc chắn rằng khán giả của bạn đang chú ý đến những điều quan trọng và không phải là các chi tiết không đáng kể.
Ngay cả khi bạn đang thực hiện nhiều hơn ba vấn đề, mà bạn có thể sẽ có khả năng như vậy, thì bạn có thể tìm cách để tổ chức tất cả các vấn đề nhỏ của bạn thành ba mục chính. Bằng cách đó, bạn có thể dễ dàng giải quyết và tóm tắt ý chính của bài thuyết trình của bạn ở cuối.
Chi phí, thời gian, kết quả. Vấn đề, gợi ý, giải pháp. Bắt đầu, ử giữa và kết thúc. Chỉ cần nhớ là chia nó thành ba thứ!
4. Chi nhỏ nó với sự hài hước
Hài hước làm cho thế giới rộng mở. Và điều tương tự cũng đúng với thế giới kinh doanh. Vào cuối ngày, không ai thích làm việc chăm chỉ.
Vì vậy, ngay cả khi bạn đang thuyết trình trước một khách hàng hoặc nhà đầu tư “nghiêm túc”, hãy nhớ sử dụng tính hài hước trong bài thuyết trình của bạn. Điều này không có nghĩa là bạn phải giải đố toàn bộ thời gian đó. Nó chỉ đơn giản có nghĩa là vui vẻ, hoạt bát, và thân thiện.
Hài hước không phải là vấn đề mạnh của bạn? Đừng lo lắng. Bạn có thể tìm thấy các bài thuyết trình về cách tạo bài thuyết trình với sự hài hước!
Nó có thể khá thách thức để giữ được giọng điệu phù hợp với việc sử dụng sự hài hước của bạn, đó là một trong những ý tưởng thuyết trình tốt nhất để làm việc. Hài hước mang lại hiệu quả trong việc phá vỡ tảng băng giữa bạn và khán giả của bạn. Nó giúp mọi người thoải mái, cảm thấy thân thiện và được sắp đặt tốt để hướng đến bạn (điều này có thể thu được các kết quả được cải thiện từ bài thuyết trình của bạn). Và nó cũng giúp mọi người mở ra những ý tưởng bạn đang cung cấp trong bản trình bày của mình.
5. Thiết kế PowerPoint của bạn một cách thuyết phục, không phân tâm
Thiết kế PowerPoint có mục đích. Không phải PowerPoint chỉ đơn giản lấp đầy bức tường trống phía sau bạn. Hoặc PowerPoint mà nó lặp lại bài thuyết trình của bạn với kiểu định dạng dấu gạch đầu dòng. Những loại PPT đó là vô dụng.
Thay vào đó, những gì bạn muốn làm là tạo một PowerPoint bổ sung cho bài thuyết trình của bạn. Điều đó hoàn thành nó như một câu chuyện kể.
Điều đó có nghĩa là chọn một thiết kế bài thuyết trình PowerPoint phù hợp nhất với cấu trúc tường thuật của bạn. Ý tưởng thuyết trình tốt dễ bị lạc lối trong một thiết kế tầm thường. Bạn cần các slide thuyết trình giúp làm nổi bật ý tưởng sáng tạo của mình.
Và nó cũng có nghĩa là sử dụng các câu trích dẫn, cụm từ khóa, hình ảnh và các yếu tố hình ảnh khác hỗ trợ và nâng cao, mà không viết quá nhiều về những năng lực thuyết phục của bài thuyết trình của bạn.
Hãy nghĩ đến bản PowerPoint của bạn như một cách để hướng dẫn khán giả của bạn thông qua bài thuyết trình của bạn trong khi vẫn khiến họ gắn kết và tập trung tại mọi thời điểm.
Tìm các mẫu PowerPoint tuyệt vời trên Envato Market (GraphicRiver) để giúp bạn bắt đầu bài thuyết trình của mình với các slide thuyết trình được thiết kế chuyên nghiệp. Tham khảo các theme PPT sáng tạo, theo xu hướn, nổi bật bên dưới và tìm hiểu cách tùy chỉnh các slide thuyết trình của bạn:
PRESENTATIONS15 Creative Powerpoint Templates - For Presenting Your Innovative IdeasSean Hodge
MICROSOFT POWERPOINTHow to Create a PowerPoint Presentation From a PPT TemplateSven Lenaerts
6. Không đọc từ các slide thuyết trình của bạn
Đọc từ một slide mà tất cả mọi người trong phòng có thể nhìn thấy (và đọc cho chính họ) thì thật nhàm chán và làm cho bạn trông giống như không có sự chuẩn bị. PowerPoint của bạn không phải ở đó để nhắc bạn phải nói gì nhưng để giúp khán giả hiểu rõ hơn về vấn đề bạn đang nói.
Khi bạn đọc bài thuyết trình PPT, khán giả chắc chắn sẽ đọc cùng với bạn. Và nó đã được chứng minh rằng tâm trí của chúng ta sẽ đi lang thang khoảng 20-40% thời gian trong khi đọc.
Điều đó có nghĩa là trong khi bạn đang đọc các slide thuyết trình của mình, thì khán giả của bạn đang di chuyển xuống làn đường phân tâm, tự hỏi liệu rằng họ có quên tắt bàn ủi hoặc họ sẽ ăn gì cho bữa tối. Và đó không phải là điều bạn muốn họ nghĩ đến!

Giữ cho văn bản của các slide thuyết trình của bạn thật ngắn gọn và chỉ sử dụng nó để làm nổi bật các vấn đề quan trọng mà bạn đang đề cập hoặc đánh dấu các tiêu đề của các phần khác nhau trong bài thuyết trình của bạn.
Slide thuyết trình của bạn sẽ không bao giờ là một cọc chèo cho bài thuyết trình của bạn khi bạn không thể nhớ những gì để nói. Và chúng không bao giờ chứa nhiều hơn một vài dòng văn bản trên chúng.
Các slide thuyết trình không dành cho việc đọc, nhưng dùng để nhấn mạnh các vấn đề của bạn một cách nhanh chóng.
7. Sử dụng các hình ảnh để mô tả các ý tưởng trừu tượng
Nếu bạn không thể sử dụng một triệu các gạch đầu dòng để tóm tắt bài thuyết trình của mình trên các slide thuyết trình, thì các slide thuyết trình đó của bạn sẽ chứa những gì?
Hình ảnh! Rất nhiều hình ảnh!
Các đồ thị, biểu đồ và và biểu đồ tròn minh họa vấn đề của bạn và giúp nhấn mạnh nó. Ngoài ra, bao gồm các hình ảnh có tác động đến khán giả và làm cho ý chính của vấn đề đang thảo luận của bạn đáng nhớ.
Có một sự khác biệt giữa việc nói rằng giải pháp của bạn sẽ cắt giảm chi phí đến 20% và hiển thị tương tự qua hình ảnh theo dạng biểu đồ có số thực. Nó giúp đưa ý tưởng từ miền trừu tượng của lý thuyết vào miền cụ thể của sự kiện.
Và không chỉ gắn với các hình ảnh thuyết trình truyền thống. Sau cùng thì, đây không phải là năm 1998. Hãy nhớ rằng những ý tưởng thuyết trình tuyệt vời hôm nay không giống như một thập kỷ trước.
Đưa bài thuyết trình của bạn vào thời đại hiện tại bằng cách bao gồm nhiều yếu tố hình ảnh của bạn. Sử dụng hình đồ họa, biểu tượng cảm xúc và thậm chí là các gif nếu thích hợp sẽ giúp mang lại sự lan truyền cho bài thuyết trình của bạn và mang lại sự sống cho nó.
Dưới đây là một trong các mẫu PowerPoint được yêu thích nhất của chúng tôi, Marketofy. Nó bao gồm một số tùy chọn thiết kế slide sáng tạo, từ bố cục ảnh, cho đến các infographics và hơn thế nữa:

Khám phá các mẫu PowerPoint tốt nhất với các infographics tuyệt vời trong bài viết này:
8. Làm nổi bật các điểm quan trọng với các ẩn dụ trực quan
Hình ảnh, không quan trọng đó là các biểu tượng cảm xúc, hình đồ họa hoặc hình ảnh, không nên sử dụng một cách vô cớ trong bài thuyết trình của bạn. Thay vào đó, mọi thứ bạn đưa vào trình chiếu của mình phải có mục đích cụ thể.
Một cách mạnh mẽ để sử dụng hình ảnh là thông qua các ẩn dụ bằng hình ảnh. Đừng chỉ nói với khách hàng của bạn rằng với kế hoạch của bạn, những người theo dõi mới sẽ đến với họ như ong đến với mật. Minh họa nó với một hình ảnh để giúp vấn đề đó ghi vào trong tâm trí của họ.
Hình ảnh trực quan về một tình huống mà chúng tôi đã quen thuộc với việc giúp giữ lại các điểm lâu hơn trong bộ nhớ của chúng tôi. Chúng cung cấp cho chúng ta một cái gì đó dễ dàng để liên tưởng đến.
9. Cá nhân hóa ví dụ của bạn
Một ý tưởng thuyết trình sáng tạo khác là cá nhân hóa cuộc trò chuyện của bạn cho khán giả cụ thể mà bạn đang nói chuyện trong từng dịp. Cho dù đó là một khách hàng tiềm năng, một đối tượng tại hội nghị hay nhà đầu tư tiềm năng, bạn luôn có thể điều chỉnh và cá nhân hóa trải nghiệm bài thuyết trình của mình cho đối tượng cụ thể.
Đưa ra các ví dụ trong bài thuyết trình của bạn liên quan đến khán giả và chỉ cho họ thấy giải pháp của bạn sẽ mang lại lợi ích cho họ như thế nào.
Mọi người có thể không quan tâm (hoặc có thể nghĩ rằng họ không quan tâm) về giải pháp của bạn hoặc nói chuyện nếu nó chỉ thảo luận chung. Nhưng thời điểm mà mọi người nhận ra rằng có một cái gì đó có thể ảnh hưởng và mang lại lợi ích trực tiếp cho cá nhân họ, thì họ bắt đầu chú ý!
Chỉ cho khán giả những tác động trực tiếp của bài thuyết trình của bạn bằng cách đưa họ vào các ví dụ của bạn và bạn có toàn bộ sự chú ý từ họ và làm việc theo cách của bạn để có được sự đồng thuận!
10. Thêm nhạc!
Điều này có thể khôngphổ biến trong hầu hết các bài thuyết trình bạn đã thấy, nhưng nó đã được chứng minh để mang lại hiệu quả bằng khoa học. Theo nghiên cứu được thực hiện bởi Ronald A. Berk của Đại học John Hopkins, "Âm nhạc được nhúng trong suốt bài thuyết trình PowerPoint có thể duy trì sự chú ý, trong khi đưa nội dung vào bộ nhớ dài hạn."
Và nó không phải là khoa học mới! Chúng ta đều biết điều này trong nhiều thập kỷ. Ví dụ điển hình: Có bao nhiêu bộ phim bạn đã xem trong cuộc đời mà không có nhạc? Tôi sẽ gợi ý cho bạn: Zero!
Kể từ khi chúng ta phát hiện ra cách thêm âm thanh vào phim, chúng ta không chỉ ghi âm cuộc đối thoại mà còn cả nhạc từ chúng. Bởi vì âm nhạc giúp thiết lập tâm trạng, tạo ra hiệu ứng cảm xúc phù hợp và tăng thêm sự phấn khích.
Một cách khác mà bạn có thể sử dụng âm nhạc? Để làm tâm trạng phấn khởi và mang lại cho mọi người một điệu nhảy thư giãn nho nhỏ!
Tuy nhiên, bạn quyết định sử dụng nó, việc bổ sung nhạc có thể tạo ra một bài thuyết trình thực sự thú vị nổi bật trong tâm trí khán giả của bạn.
Vì vậy, hãy thử ý tưởng thuyết trình sáng tạo này và thêm nhạc phù hợp vào bài thuyết trình tiếp theo của bạn để giúp mang lại sự sống cho nó.
Hãy làm cho bài thuyết trình tiếp theo của bạn đáng nhớ!
Chỉ cần thuyết trình các sự kiện tạo ra cho một bài thuyết trình cơ bản. Nếu mục đích của bạn là gây ấn tượng, thuyết phục và chuyển đổi khán giả bằng bài thuyết trình của bạn, thì bạn sẽ cần phải xây dựng một số cấu trúc và sự hứng thú trong cuộc nói chuyện của mình cả bằng lời nói và hình ảnh.
Tận dụng những ý tưởng sáng tạo này để làm cho bài thuyết trình của bạn tốt hơn. Ngoài ra, để có thêm các ý tưởng về cách cải thiện bài thuyết trình của bạn, hãy xem bài viết này về các mẹo thuyết trình hoặc tham khảo tài liệu thuyết trình nổi bật của chúng tôi:
Thứ Sáu, 10 tháng 4, 2020

CHUYÊN MỤC SÁCH
Văn Hiến

CHUYÊN MỤC SÁCH
Tư tưởng Việt Nam & Triết Học

BÁO NHỊP CẦU
Dân Chúa on line số 46

BÁO NHỊP CẦU
Dân Chúa online số 44

THỜI SỰ
Bang Hội Tàu ở Paris

THỜI SỰ
Người Hmong: Văn chương tạo nên hiện hữu

THỜI SỰ
Tấm gương sáng để ngưỡng mộ ! Chuck Feeney

THỜI SỰ
Cũng là ngày 11 tháng 11

THỜI SỰ
Bầu cử tống thống Mỹ phụ thuộc vào 538 đại cử tri

THỜI SỰ
Xã hội và nền dân chủ Pháp sẽ sụp đổ?

TÀI LIỆU
Cộng đồng Việt Nam tại Pháp

THỜI SỰ
Chớ dại dột đăng ảnh hay vứt bỏ vé máy bay

BÁO NHỊP CẦU
Dân Chúa online - số 20

THỜI SỰ
2017 sẽ là năm thảm họa của Pháp ?

THỜI SỰ
Đồng euro, mối đe dọa cho tương lai châu Âu

THỜI SỰ
Tổng Thống François Hollande tới Việt nam Có gì mới lạ ?
BÁO NHỊP CẦU
Nhịp Cầu 218

BÁO NHỊP CẦU
Dân Chúa online - số 19

THỜI SỰ
Brexit: Người Anh và công dân Âu châu

THỜI SỰ
Tại sao Pháp luôn là mồi ngon của khủng bố?
- Hoa Xương Rồng
- Tài liệu
- Hàn Mặc Tử : Đời, Thơ và niềm tin Kitô giáo
Thứ Sáu, 15 Tháng Sáu, 2012
Hàn Mặc Tử : Đời, Thơ và niềm tin Kitô giáo
Dòng thơ của Hàn Mặc Tử thì say sưa vô tận, bay từ trần thế đến thiên cung, bay từ một tạo vật bé nhỏ bệnh tật đến Chúa Trời sáng láng và Chí Thánh, bay từ hữu hạn đến vô hạn, bay từ khi thiên địa mới “Ra đời” đến ngày chung thẩm… Qua nhiều năm tôi đã đọc, hát, nghe nhạc, thưởng thức hợp xướng, xem phim, diễn ca vũ… để cảm nhận thơ Hàn Mặc Tử, nhưng tôi cũng nhận mình bất lực trước một dòng thi văn đi ra « Ngoài vũ trụ » như thế ! Tôi đã đọc ít nhiều tác giả viết về tiên sinh thi nhân, và tôi thiết nghĩ hầu như mỗi tác giả cũng chỉ nói lên mỗi cung bậc trong nguồn thơ và hồn thơ bao la vô tận nầy…tôi cũng đọc những trang Kinh Thánh, những lời kinh, có ảnh hưởng tới dòng thơ Đạo cách chung và niềm tin kitô-giáo của tiên sinh.
Nhân kỷ niệm 70 năm ngày mất của thi nhân (ngày 11.11.1940 - 2010), tôi xin thắp nén hương tưởng nhớ một người thơ tài hoa, Ra Đi khi còn quá trẻ, (28 tuổi), nhưng đã để lại cho trần thế những dòng thơ ướp đầy hương thơm; người viết đây xin mạo muội diễn tả chút đỉnh về Đời, nghệ thuật thơ và chất Đạo trong dòng thơ cầu nguyện của thi nhân, để tỏ lòng mộ mến thán phục. Thế nhưng, tôi cũng cảm thấy đã lạc vào cõi siêu linh, huyền bí, hư hư thực thực, một vũ trụ mênh mông, một hồn thơ siêu thoát đã bay thật, và bay thật xa, thi nhân bay đến với Nguồn Trăng, Nguồn Thơm, Nguồn Thơ, sống và hớp lấy Ngưồn “ Thượng Thanh Khí ”| ngập tràn trong ánh sáng nguyện cầu mà chính tác gỉả đã thảng thốt:
Nhân kỷ niệm 70 năm ngày mất của thi nhân (ngày 11.11.1940 - 2010), tôi xin thắp nén hương tưởng nhớ một người thơ tài hoa, Ra Đi khi còn quá trẻ, (28 tuổi), nhưng đã để lại cho trần thế những dòng thơ ướp đầy hương thơm; người viết đây xin mạo muội diễn tả chút đỉnh về Đời, nghệ thuật thơ và chất Đạo trong dòng thơ cầu nguyện của thi nhân, để tỏ lòng mộ mến thán phục. Thế nhưng, tôi cũng cảm thấy đã lạc vào cõi siêu linh, huyền bí, hư hư thực thực, một vũ trụ mênh mông, một hồn thơ siêu thoát đã bay thật, và bay thật xa, thi nhân bay đến với Nguồn Trăng, Nguồn Thơm, Nguồn Thơ, sống và hớp lấy Ngưồn “ Thượng Thanh Khí ”| ngập tràn trong ánh sáng nguyện cầu mà chính tác gỉả đã thảng thốt:
“Thơ tôi bay suốt một đời chưa thấu
Hồn tôi bay đến bao giờ mới đậu
Trên triều thiên ngời chói vạn hào quang". (Ave Maria)
Hồn tôi bay đến bao giờ mới đậu
Trên triều thiên ngời chói vạn hào quang". (Ave Maria)
Ước gì nén hương nầy cùng thắp lên, đồng rung cảm với bao nhiêu người ái mộ thi nhân trong dịp Kỷ niệm 70 năm qua đời (1940-2010), hầu vinh danh Người Thơ Nguyễn Trọng Trí - Hàn Mặc Tử trên thi đàn văn học Việt Nam và đã trở nên bất diệt, toả sáng niềm tin mà thi nhân đã sáng tạo từ hơi thở, huyết mạch, trong sự nghiệp đời và thơ.
CUỘC ĐỜI NHÀ THƠ
1- THỜI NIÊN THIẾU:
Hàn Mặc Tử sinh ra trong một gia đình công giáo xứ Lệ Mỹ, Quảng Bình vào ngày 22/9/1912. Thân sinh ông Vinh sơn Nguyễn văn Toản và bà Maria Nguyễn thị Duy vui mừng nghe tiếng khóc chào đời của người con thứ tư (Nhân – Nghĩa - Lễ -Trí, sau nầy có thêm Tín và Hiếu). Ba hôm sau, ngày 25./9/1912 tiếng chuông nhà thờ họ đạo Tam Toà ngân vang hoà với tiếng sóng biển Đồng Hới chào mừng em bé Phanxicô* chịu phép Thanh Tẩy (1). Người đỡ đầu là Phanxicô thầy Thông Hài. Giáo xứ Tam Toà được thành lập từ năm 1886.
Thân phụ của Nguyễn Trọng Trí thuộc dòng họ Phạm, ông cố là Phạm Nhương, ông nội là Phạm Bồi, có liên quan quốc sự, chạy trốn vào Thừa Thiên, trú tại làng Thanh Tân, đổi thành họ Nguyễn. Thân mẫu thuộc dòng dõi nổi tiếng, bà là con thứ chín của cụ Ngự y Nguyễn Long dưới triều Vua Tự Đức (2) . Dòng họ hai bên là những người tốt, ngoan đạo đã thể hiện khả năng phục vụ đất nước trong vai trò của những người công dân hữu ích cho gia đình, xã hội và giáo hội. Trong di sản chung của dòng họ, cậu bé Trí được giáo dục bởi cha mẹ theo niềm tin kitô-giáo, môi trường xứ đạo nề nếp, có tổ chức; Nguyễn Trọng Trí ngoan, sốt sắng, thông minh. Tuổi nhỏ em theo gia đình trên bước đường công vụ của thân phụ, hầu như đó là những vùng đất thiên nhiên chan hoà sóng biển, Sa Kỳ (1920), Quy Nhơn (1921), Bồng Sơn (1922-1923)... Anh chị em trong gia đình có thói quen đi lễ từ sáng sớm. Chiều tối, màn đêm bao phủ không gian, gia đình quây quần đọc kinh, lần chuổi Mân Côi, trò chuyện. Đây là một điểm son trong các gia đình công giáo quan tâm đến đời sống đạo, nhờ đó các thành viên trong gia đình gắn bó, yêu thương gần gũi nhau và lớn lên trong đức tin. Tại Quy Nhơn, Cha Thiềng thấy cậu bé dỉnh ngộ, tinh khôi, chăm học giáo lý, Ngài muốn đỡ đầu để Nguyễn Trọng Trí đi tu... Nhưng thơ văn mới chính là nghiệp của Trí. Tuy nhiên, đức thanh khiết công giáo là đoá hoa quý được chú bé Trọng Trí nâng niu, trân trọng, giữ gìn từ niên thiếu cho đến cuối đời, tư tưởng, lời nói luôn ánh lên sự chân thành, đơn sơ. Có thể ví Nguyễn Trọng Trí như đoá hoa kín đáo, từ tốn, sâu lắng và khiêm nhường, … Sau này, trong sự nghiệp thi ca, Hàn Mặc Tử đã để lại rất nhiều bài thơ thơm nức mùi đạo hạnh toát ra từ nội tâm sâu xa và cũng rất đơn thành trong dòng thơ của mình. (3)
Tháng 7/1926, bệnh viên Huế lặng lẽ mang đi vĩnh viễn người phụ thân quý mến. Biến cố đau buồn đó đóng khép đời hoa niên của Nguyễn Trọng Trí. Trên đôi vai gầy yếu của mẹ, với trái tim yêu thương, thân mẫu anh can đảm gánh lấy trách nhiệm gia đình, bà giáo dục con cái lưu tâm đến việc học và tương lai của các con.
Niên khoá 1928-1930 , bà gởi Nguyễn Trọng Trí ra Huế học trường Pellerin, một trường thuộc dòng Lasan có uy tín ở kinh đô, Huế. Các sư huynh Thiện giáo là những bậc thầy có kỹ năng và kinh nghiệm trong việc giáo dục, đào tạo. Môn học giáo lý Công giáo là giờ bắt buộc hàng tuần theo nội quy trường. Cậu không thích học toán, mà chỉ thích môn văn. Nhưng chỉ được hơn một năm sau, cậu thiếu niên Nguyễn Trọng Trí phải trở lại Quy Nhơn với mẹ. Thời gian này, một biến cố in đậm nét suốt đời anh, trong một lần đi tắm biển Quy Nhơn anh suýt chết đuối, sau sự việc ấy, con người anh thay đổi nhiều. Theo Nguyễn Bá Tín, người em thuật lại thì : Đức Mẹ Maria đã ra tay nhân từ cứu vớt anh chăng ! Biến cố ghi đậm nét suốt đời anh, và thay đổi con người anh, anh suýt chết đuối ở bãi biển Quy Nhơn. “ Anh Trí đuối sức bị ngất đi phải nằm ngửa cho sóng đẩy vào bờ. Trông anh sợ hãi khác thường, thần sắc ngơ ngác như không trông thấy gì nữa. Anh lẩm bẩm nghe như Đức Mẹ, Đức Mẹ... Tôi tưởng anh cầu nguyện. Trông anh khác lạ đi, nhìn anh tôi càng hoảng sợ... Từ ngày đó, anh không tắm biển nữa, sợ nước, ít hoạt động, nói năng nhỏ nhẹ như có ai nghe. Anh thu mình lại, sống nội tâm, trầm mặc xa vắng”…(4). Anh đã ghi lại những kỷ niệm này bằng những dòng thơ bất hủ, sửng sốt, và cũng rất nồng nàn tha thiết.
CUỘC ĐỜI NHÀ THƠ
1- THỜI NIÊN THIẾU:
Hàn Mặc Tử sinh ra trong một gia đình công giáo xứ Lệ Mỹ, Quảng Bình vào ngày 22/9/1912. Thân sinh ông Vinh sơn Nguyễn văn Toản và bà Maria Nguyễn thị Duy vui mừng nghe tiếng khóc chào đời của người con thứ tư (Nhân – Nghĩa - Lễ -Trí, sau nầy có thêm Tín và Hiếu). Ba hôm sau, ngày 25./9/1912 tiếng chuông nhà thờ họ đạo Tam Toà ngân vang hoà với tiếng sóng biển Đồng Hới chào mừng em bé Phanxicô* chịu phép Thanh Tẩy (1). Người đỡ đầu là Phanxicô thầy Thông Hài. Giáo xứ Tam Toà được thành lập từ năm 1886.
Thân phụ của Nguyễn Trọng Trí thuộc dòng họ Phạm, ông cố là Phạm Nhương, ông nội là Phạm Bồi, có liên quan quốc sự, chạy trốn vào Thừa Thiên, trú tại làng Thanh Tân, đổi thành họ Nguyễn. Thân mẫu thuộc dòng dõi nổi tiếng, bà là con thứ chín của cụ Ngự y Nguyễn Long dưới triều Vua Tự Đức (2) . Dòng họ hai bên là những người tốt, ngoan đạo đã thể hiện khả năng phục vụ đất nước trong vai trò của những người công dân hữu ích cho gia đình, xã hội và giáo hội. Trong di sản chung của dòng họ, cậu bé Trí được giáo dục bởi cha mẹ theo niềm tin kitô-giáo, môi trường xứ đạo nề nếp, có tổ chức; Nguyễn Trọng Trí ngoan, sốt sắng, thông minh. Tuổi nhỏ em theo gia đình trên bước đường công vụ của thân phụ, hầu như đó là những vùng đất thiên nhiên chan hoà sóng biển, Sa Kỳ (1920), Quy Nhơn (1921), Bồng Sơn (1922-1923)... Anh chị em trong gia đình có thói quen đi lễ từ sáng sớm. Chiều tối, màn đêm bao phủ không gian, gia đình quây quần đọc kinh, lần chuổi Mân Côi, trò chuyện. Đây là một điểm son trong các gia đình công giáo quan tâm đến đời sống đạo, nhờ đó các thành viên trong gia đình gắn bó, yêu thương gần gũi nhau và lớn lên trong đức tin. Tại Quy Nhơn, Cha Thiềng thấy cậu bé dỉnh ngộ, tinh khôi, chăm học giáo lý, Ngài muốn đỡ đầu để Nguyễn Trọng Trí đi tu... Nhưng thơ văn mới chính là nghiệp của Trí. Tuy nhiên, đức thanh khiết công giáo là đoá hoa quý được chú bé Trọng Trí nâng niu, trân trọng, giữ gìn từ niên thiếu cho đến cuối đời, tư tưởng, lời nói luôn ánh lên sự chân thành, đơn sơ. Có thể ví Nguyễn Trọng Trí như đoá hoa kín đáo, từ tốn, sâu lắng và khiêm nhường, … Sau này, trong sự nghiệp thi ca, Hàn Mặc Tử đã để lại rất nhiều bài thơ thơm nức mùi đạo hạnh toát ra từ nội tâm sâu xa và cũng rất đơn thành trong dòng thơ của mình. (3)
Tháng 7/1926, bệnh viên Huế lặng lẽ mang đi vĩnh viễn người phụ thân quý mến. Biến cố đau buồn đó đóng khép đời hoa niên của Nguyễn Trọng Trí. Trên đôi vai gầy yếu của mẹ, với trái tim yêu thương, thân mẫu anh can đảm gánh lấy trách nhiệm gia đình, bà giáo dục con cái lưu tâm đến việc học và tương lai của các con.
Niên khoá 1928-1930 , bà gởi Nguyễn Trọng Trí ra Huế học trường Pellerin, một trường thuộc dòng Lasan có uy tín ở kinh đô, Huế. Các sư huynh Thiện giáo là những bậc thầy có kỹ năng và kinh nghiệm trong việc giáo dục, đào tạo. Môn học giáo lý Công giáo là giờ bắt buộc hàng tuần theo nội quy trường. Cậu không thích học toán, mà chỉ thích môn văn. Nhưng chỉ được hơn một năm sau, cậu thiếu niên Nguyễn Trọng Trí phải trở lại Quy Nhơn với mẹ. Thời gian này, một biến cố in đậm nét suốt đời anh, trong một lần đi tắm biển Quy Nhơn anh suýt chết đuối, sau sự việc ấy, con người anh thay đổi nhiều. Theo Nguyễn Bá Tín, người em thuật lại thì : Đức Mẹ Maria đã ra tay nhân từ cứu vớt anh chăng ! Biến cố ghi đậm nét suốt đời anh, và thay đổi con người anh, anh suýt chết đuối ở bãi biển Quy Nhơn. “ Anh Trí đuối sức bị ngất đi phải nằm ngửa cho sóng đẩy vào bờ. Trông anh sợ hãi khác thường, thần sắc ngơ ngác như không trông thấy gì nữa. Anh lẩm bẩm nghe như Đức Mẹ, Đức Mẹ... Tôi tưởng anh cầu nguyện. Trông anh khác lạ đi, nhìn anh tôi càng hoảng sợ... Từ ngày đó, anh không tắm biển nữa, sợ nước, ít hoạt động, nói năng nhỏ nhẹ như có ai nghe. Anh thu mình lại, sống nội tâm, trầm mặc xa vắng”…(4). Anh đã ghi lại những kỷ niệm này bằng những dòng thơ bất hủ, sửng sốt, và cũng rất nồng nàn tha thiết.
“Maria! linh hồn tôi ớn lạnh.
Run như run thần tử thấy long nhan
Run như run hơi thở chạm tơ vàng...
Nhưng lòng vẫn thấm nhuần ơn trìu mến”
(Avê Maria)
Run như run thần tử thấy long nhan
Run như run hơi thở chạm tơ vàng...
Nhưng lòng vẫn thấm nhuần ơn trìu mến”
(Avê Maria)
Phải chăng Nguyễn Trọng Trí « ÐÃ THOÁT HỒN NGOÀI XÁC » ? Linh mục Trần Cao Tường qua trang Dũng Lạc,” Những huyền bí bên kia cõi chết qua hiện tượng Hàn Măc Tử”, tác giả tìm hiểu và đưa ra trường hợp của Jim : “Hàn Mặc Tử đã thấy gì hôm đó? Trong “Ánh Sáng Biến Ðổi” bác sĩ Morse thuật lại một truyện xảy ra của Jim cũng suýt chết đuối ở bờ biển California y như trường hợp Hàn Mặc Tử, mà ông gọi là “fear death” (chết vì quá sợ ): “Khi thấy càng bị đẩy xa bờ hơn, tôi quá sợ hãi, và càng đạp mạnh hơn. Bỗng tôi thấy mình bay lên trên không khí nhìn xuống tôi đang bơi, giống như có hai cặp mắt cùng nối vào một óc... Rồi tôi được tràn ngập bởi một nguồn sáng, như mây bao phủ quanh tôi. Tôi thấy thích thú... Bỗng tôi trở lại thân xác tôi. Tôi nghĩ rằng tất cả cảm nghiệm này kéo dài khoảng một phút.”
Ánh sáng trong trường hợp Hàn Mặc Tử ở bờ biển Qui Nhơn được biểu hiện là chính Ðức Maria, mà sau này được người em là Nguyễn Bá Tín đã ghi lại như trình bày ở trên, trong bài: Avê Maria, Thánh Nữ Ðồng Trinh Maria ( 5).
2. THÀNH NHÂN
2.1. Nguyễn Trọng Trí thời niên thiếu theo Nguyễn Bá Tín ghi nhận về người anh của mình : có nhiều đam mê như bắn ná, quyền anh, bơi lội, đọc sách... Nhưng rồi anh đã giã từ chúng rất sớm và vĩnh viễn dừng lại nơi thi văn cho đến lúc người thơ anh hao tàn. Tài năng thơ của Nguyễn Trọng Trí được người anh cả Nguyễn Bá Nhân (hiệu là Mộng Châu) phát hiện từ rất sớm, hai anh em đã có dịp đối thơ với nhau rất tâm đắc. Khoảng 14-15 tuổi anh đã viết « Chơi giữa mùa trăng » đó là một tác phẩm văn xuôi về thiên nhiên tuyệt vời.
Những năm cả nước hướng về cụ Phan Bội Châu , nhà chí sĩ yêu tự do dân tộc, đang bị Pháp cho lưu trú ở Bến Ngự (Huế). Với “Mộng Du thi xã“, Cụ tổ chức nhưng cuộc thi hoạ thơ trên báo, và bài thơ «Thức khuya » của Phong Trần (bút hiệu của Nguyễn Trọng Trí) đã được Cụ khen ngợi, cũng như ước ao “ Hồng Nam Nhạn Bắc “ có ngày gặp nhau, bắt tay cười lớn một tiếng cho hả lòng mong ước... Nguyễn Trọng Trí nổi tiếng vào thời kỳ đó (1930…). Thế nhưng, anh bị gạch tên khỏi danh sách những người đi Pháp du học, do anh đã ”chơi thân” với nhà chí sĩ họ Phan.
Năm 1932, Nguyễn Trọng Trí làm thơ ký tại sở Đạc điền Quy Nhơn, anh thường lui tới hội quán và đọc rất nhiều sách. Anh quen và trở nên tâm giao với nhà thơ Quách Tấn, thỉnh thoảng lên Đà lạt chơi. Thi phẩm « Đà lạt trăng mờ » được sáng tác trong giai đoạn nầy. Bài thơ đã được dệt thành nhạc nỗi tiếng bởi nhiều nghệ sĩ tài danh. Vào thời gian nầy, Anh cũng được mời làm giám khảo một cuộc thi thơ tại trường Quốc Học Quy Nhơn.
Năm 1934-1936, Anh vào Sài Gòn làm báo, làm thơ, cuộc đời đem đến cho anh nhiều thành công, tình yêu, bè bạn ; nhưng đời không mĩm cười với anh bao nhiêu, cuộc sống của anh đơn nghèo và đơn giản, trong thời gian phiêu bạt làm báo tại Sài gòn. Khi anh nổi tiếng, có nhiều người yêu anh và thơ của anh. Thơ phong phú, tình đào hoa, cả hai đều đến với anh một lượt. Anh có nhiều người tình, mối tình nào cũng tha thiết diết da, nhưng hình như tình là để trao đổi thơ văn, chứ không đi đến cùng, khi anh bị bệnh ( !) anh đau khổ vì bệnh phong nan y, bệnh nầy trước đây làm cho nhiều ngưòi hãi sợ, bị xã hội xa lánh… Người tình Mộng Cầm, người đã từng gắn bó với anh, sang ngang: «Nhớ thôi lòng những sầu bi, Lệ rơi vào rượu hàng mi lờ đờ », rồi anh cũng dần dần xa các mối tình khác vì nhiều lý do… như Hoàng Cúc, Mai Đình, Thương Thương, … Anh ước mơ người đẹp kín đáo, cổ điển: « kính nhi viễn chi » hay « thư trung hữu mỹ nữ ». Mối tình đầu của anh với Hoàng Hoa, rất đẹp, rất nên thơ, nhưng đã không vượt qua được vì vấn đề « lễ giáo »
Ánh sáng trong trường hợp Hàn Mặc Tử ở bờ biển Qui Nhơn được biểu hiện là chính Ðức Maria, mà sau này được người em là Nguyễn Bá Tín đã ghi lại như trình bày ở trên, trong bài: Avê Maria, Thánh Nữ Ðồng Trinh Maria ( 5).
2. THÀNH NHÂN
2.1. Nguyễn Trọng Trí thời niên thiếu theo Nguyễn Bá Tín ghi nhận về người anh của mình : có nhiều đam mê như bắn ná, quyền anh, bơi lội, đọc sách... Nhưng rồi anh đã giã từ chúng rất sớm và vĩnh viễn dừng lại nơi thi văn cho đến lúc người thơ anh hao tàn. Tài năng thơ của Nguyễn Trọng Trí được người anh cả Nguyễn Bá Nhân (hiệu là Mộng Châu) phát hiện từ rất sớm, hai anh em đã có dịp đối thơ với nhau rất tâm đắc. Khoảng 14-15 tuổi anh đã viết « Chơi giữa mùa trăng » đó là một tác phẩm văn xuôi về thiên nhiên tuyệt vời.
Những năm cả nước hướng về cụ Phan Bội Châu , nhà chí sĩ yêu tự do dân tộc, đang bị Pháp cho lưu trú ở Bến Ngự (Huế). Với “Mộng Du thi xã“, Cụ tổ chức nhưng cuộc thi hoạ thơ trên báo, và bài thơ «Thức khuya » của Phong Trần (bút hiệu của Nguyễn Trọng Trí) đã được Cụ khen ngợi, cũng như ước ao “ Hồng Nam Nhạn Bắc “ có ngày gặp nhau, bắt tay cười lớn một tiếng cho hả lòng mong ước... Nguyễn Trọng Trí nổi tiếng vào thời kỳ đó (1930…). Thế nhưng, anh bị gạch tên khỏi danh sách những người đi Pháp du học, do anh đã ”chơi thân” với nhà chí sĩ họ Phan.
Năm 1932, Nguyễn Trọng Trí làm thơ ký tại sở Đạc điền Quy Nhơn, anh thường lui tới hội quán và đọc rất nhiều sách. Anh quen và trở nên tâm giao với nhà thơ Quách Tấn, thỉnh thoảng lên Đà lạt chơi. Thi phẩm « Đà lạt trăng mờ » được sáng tác trong giai đoạn nầy. Bài thơ đã được dệt thành nhạc nỗi tiếng bởi nhiều nghệ sĩ tài danh. Vào thời gian nầy, Anh cũng được mời làm giám khảo một cuộc thi thơ tại trường Quốc Học Quy Nhơn.
Năm 1934-1936, Anh vào Sài Gòn làm báo, làm thơ, cuộc đời đem đến cho anh nhiều thành công, tình yêu, bè bạn ; nhưng đời không mĩm cười với anh bao nhiêu, cuộc sống của anh đơn nghèo và đơn giản, trong thời gian phiêu bạt làm báo tại Sài gòn. Khi anh nổi tiếng, có nhiều người yêu anh và thơ của anh. Thơ phong phú, tình đào hoa, cả hai đều đến với anh một lượt. Anh có nhiều người tình, mối tình nào cũng tha thiết diết da, nhưng hình như tình là để trao đổi thơ văn, chứ không đi đến cùng, khi anh bị bệnh ( !) anh đau khổ vì bệnh phong nan y, bệnh nầy trước đây làm cho nhiều ngưòi hãi sợ, bị xã hội xa lánh… Người tình Mộng Cầm, người đã từng gắn bó với anh, sang ngang: «Nhớ thôi lòng những sầu bi, Lệ rơi vào rượu hàng mi lờ đờ », rồi anh cũng dần dần xa các mối tình khác vì nhiều lý do… như Hoàng Cúc, Mai Đình, Thương Thương, … Anh ước mơ người đẹp kín đáo, cổ điển: « kính nhi viễn chi » hay « thư trung hữu mỹ nữ ». Mối tình đầu của anh với Hoàng Hoa, rất đẹp, rất nên thơ, nhưng đã không vượt qua được vì vấn đề « lễ giáo »
… Mà anh hay em trong tim đều rạn
Dầu chôn sâu hình ảnh một người mơ. (Đôi ta)
Khăn áo hôm nay tề chỉnh quá.
Muốn ôm hồn cúc ở trong sương. (Hồn Cúc)
Dầu chôn sâu hình ảnh một người mơ. (Đôi ta)
Khăn áo hôm nay tề chỉnh quá.
Muốn ôm hồn cúc ở trong sương. (Hồn Cúc)
Những năm làm báo tại Sài Gòn, sống tự do phóng khoáng, xa gia đình; bè bạn muốn lôi kéo anh vào lối sống dễ dãi ăn chơi nơi đô thị phồn hoa. Không ít câu thơ của anh mang tính nghệ thuật tả chân, thật tài tình:
Vô tình để gió hôn lên má
Bẽn lẽn làm sao lúc nửa đêm
Em sợ lang quân em biết được
Nghi ngờ đến cái tiết trinh em.
Bẽn lẽn làm sao lúc nửa đêm
Em sợ lang quân em biết được
Nghi ngờ đến cái tiết trinh em.
(Bẽn lẽn)
Những dòng thơ dè dặt, giữ khoảng cách với những gì trải ra trước mắt, nhiều câu thơ diễn tả sự giằng co nội tâm với những mối tình,
Những dòng thơ dè dặt, giữ khoảng cách với những gì trải ra trước mắt, nhiều câu thơ diễn tả sự giằng co nội tâm với những mối tình,
Vườn chói lọi thì tình yêu phải ngợp
Tiết trinh còn, em phúc hậu hơn thơ
Tôi nín lặng âu là tôi mắc cỡ. . . (Dấu tích )
những người yêu đến với anh, với những cám dỗ mời gọi… Thế nhưng anh « không » vào được, nhà thơ thật thà viết :
Hồn tôi mắc cỡ là vì
Không quen thưởng thức cái gì ngất ngây.
Tiết trinh còn, em phúc hậu hơn thơ
Tôi nín lặng âu là tôi mắc cỡ. . . (Dấu tích )
những người yêu đến với anh, với những cám dỗ mời gọi… Thế nhưng anh « không » vào được, nhà thơ thật thà viết :
Hồn tôi mắc cỡ là vì
Không quen thưởng thức cái gì ngất ngây.
(Say nắng)
hay : Tôi không muốn gặp người tôi yêu,
Có lẽ vì tôi mắc cỡ nhiều… (Tôi không muốn gặp)
Anh không theo kịp mối tình Mộng Cầm, người con gái mới, vì một phần khác anh « sợ phạm tội », vì con người anh, tư tưởng anh rất mẫn cảm trước các ân huệ của Chúa và sợ làm mất lòng Chúa...Trước đây 40 hay 50 năm, Việt Nam ta ở trong nền văn hoá Đông Phương, lễ giáo nghiêm khắc, kín đáo, e dè, vấn đề tính dục phái tính ít được bàn đến, ngay đến các nhà giáo dục, bậc phụ huynh cũng tìm cách tránh né, nam nữ giao thiệp với nhau vẫn giữ khoảng cách tế nhị “nam nữ thụ thụ bất thân”. Tuổi thanh niên sống xa gia đình, nhiều bè bạn, môi trường hoạt động tự do rộng rãi, « nếu anh không có một căn bản giáo dục vững chắc, cộng với sự nghiêng ngửa của chứng bệnh tâm thần, anh có thể trở thành kẻ đói khát tình dục mà hậu quả khó có thể đo lường được “. Mối tình của anh với Mộng Cầm say đắm thiết tha, khi đã chia tay nhau thì thật khổ luỵ, anh Trí thất vọng, mặc cảm, cô đơn và tràn xót xa: Thương nhớ về một tình yêu đổ vở, lời thơ đau khổ rơi nước mắt :
hay : Tôi không muốn gặp người tôi yêu,
Có lẽ vì tôi mắc cỡ nhiều… (Tôi không muốn gặp)
Anh không theo kịp mối tình Mộng Cầm, người con gái mới, vì một phần khác anh « sợ phạm tội », vì con người anh, tư tưởng anh rất mẫn cảm trước các ân huệ của Chúa và sợ làm mất lòng Chúa...Trước đây 40 hay 50 năm, Việt Nam ta ở trong nền văn hoá Đông Phương, lễ giáo nghiêm khắc, kín đáo, e dè, vấn đề tính dục phái tính ít được bàn đến, ngay đến các nhà giáo dục, bậc phụ huynh cũng tìm cách tránh né, nam nữ giao thiệp với nhau vẫn giữ khoảng cách tế nhị “nam nữ thụ thụ bất thân”. Tuổi thanh niên sống xa gia đình, nhiều bè bạn, môi trường hoạt động tự do rộng rãi, « nếu anh không có một căn bản giáo dục vững chắc, cộng với sự nghiêng ngửa của chứng bệnh tâm thần, anh có thể trở thành kẻ đói khát tình dục mà hậu quả khó có thể đo lường được “. Mối tình của anh với Mộng Cầm say đắm thiết tha, khi đã chia tay nhau thì thật khổ luỵ, anh Trí thất vọng, mặc cảm, cô đơn và tràn xót xa: Thương nhớ về một tình yêu đổ vở, lời thơ đau khổ rơi nước mắt :
"Trời hỡi, bao giờ tôi chết đi?
Bao giờ tôi hết được yêu vì,
Bao giờ mặt nhật tan thành máu
Và khối lòng tôi cứng tợ sỉ" (Những Giọt Lệ)
Bao giờ tôi hết được yêu vì,
Bao giờ mặt nhật tan thành máu
Và khối lòng tôi cứng tợ sỉ" (Những Giọt Lệ)
Ta lau nước mắt, mắt không ráo
Ta lấy tình nương rủa biệt ly (Tình thu)
Ta lấy tình nương rủa biệt ly (Tình thu)
Mặc dầu giữa anh và Mộng Cầm có tình yêu tha thiết, đã có những buổi hò hẹn khá lãng mạn, anh đi khứ hồi từ Sàigòn ra Phan Thiết để gặp Mộng Cầm… nhưng, sau này Mộng Cầm cũng xác nhận: “Chúng tôi rất mến nhau. Nhưng đó là mối tình thơ văn, còn xác thịt thì hoàn toàn không nghĩ tới, cha mẹ đã cho giao thiệp tự do, chúng tôi phải giữ gìn cho xứng đáng“. (6b)
Một trang thanh niên tài hoa, thơ văn dào dạt, tình yêu nồng thắm, cuộc sống phóng khoáng tự do, nhưng một đường ranh vô hình nào đó, một động lực vô hình nào đó đã giữ gìn ấp yêu vây bọc anh, để anh không rơi vào tình trạng sa đoạ … Hoàng Trọng Miên, trong một bài báo về sau đã thú nhận : « Có cám dỗ anh Trí vào nếp sống buông thả nhưng tâm hồn anh trinh trắng quá, ngay cả cái Saigòn ăn chơi tội lối nầy cũng không cám dỗ anh sa ngã được »( 6b). Phải chăng, anh xứng đáng với cái tên rất đẹp, rất thơ mà Nguyễn Thụy Kha viết về anh qua tác phẩm “Hàn Mặc Tử, Thi sĩ Đồng Trinh » ( Nhà xb Đà nẳng, 1993)
2.3. Với bạn bè, anh cởi mở, thân mật, chan hoà chia sẻ những gì anh có, vật chất lẫn tinh thần. Anh nhận mình là nhà thơ nghèo, thanh bạch, đồ đệ Mặc Dịch. Hàn Mặc Tử là người có sức quy tụ điều hoà và thắt chặt tình bằng hữu giữa các anh em; anh sống chân thành, tuy anh đã sớm giã từ thế trần nầy nhưng vị trí anh không mờ nhạt trong tâm hồn các bạn. Có chút gì hoặc lương hằng tháng anh chia sẻ với bạn bè cách chan hoà, vô vị lợi. Nhóm bạn anh đã sống tình bạn đậm đà theo tinh thần Khổng Tử ; « người quân tử nhờ văn chương học vấn mà hội họp bạn bè và nhờ bạn bè mà tiến lên đức nhân - Quân tử dĩ văn hội hữu, dĩ hữu phu nhân ». Những tâm hồn thiện chí. những tài năng sáng tạo , bạn bè cảm thông nhau « tri âm - tri kỷ », trung thành hoà nhập, thuỷ chung liên kết với nhau, giúp nhau tiến lên trên đường thi văn, sự nghiệp. Bây giờ, nhóm thơ Bình Định hay nhóm « Tứ linh » trong họ đã lần lượt ra đi hết :(Hàn Mặc Tử-1940, Chế Lan Viên-1989, Quách Tấn-1992, Yến Lan-1998)…, nhưng hương thơm bè bạn giữa họ vẫn vây bọc lấy nhau, đến đỗi khi nhắc đến một người trong họ, ta lại liên tưởng đến mối tình quý hiếm bất diệt của nhóm thơ đó. Thế nhưng, khi anh biết mình phát bệnh, anh đau khổ lẫn tránh bạn bè, sợ làm phiền, và mặc cảm, … chính vì vậy mà anh rất cô đơn. Anh cô đơn không chỉ vì bệnh và vì thiếu bạn (thơ), xa người thân, trong thời gian phải trốn lánh chổ nầy sang chổ kia.
Một trang thanh niên tài hoa, thơ văn dào dạt, tình yêu nồng thắm, cuộc sống phóng khoáng tự do, nhưng một đường ranh vô hình nào đó, một động lực vô hình nào đó đã giữ gìn ấp yêu vây bọc anh, để anh không rơi vào tình trạng sa đoạ … Hoàng Trọng Miên, trong một bài báo về sau đã thú nhận : « Có cám dỗ anh Trí vào nếp sống buông thả nhưng tâm hồn anh trinh trắng quá, ngay cả cái Saigòn ăn chơi tội lối nầy cũng không cám dỗ anh sa ngã được »( 6b). Phải chăng, anh xứng đáng với cái tên rất đẹp, rất thơ mà Nguyễn Thụy Kha viết về anh qua tác phẩm “Hàn Mặc Tử, Thi sĩ Đồng Trinh » ( Nhà xb Đà nẳng, 1993)
2.3. Với bạn bè, anh cởi mở, thân mật, chan hoà chia sẻ những gì anh có, vật chất lẫn tinh thần. Anh nhận mình là nhà thơ nghèo, thanh bạch, đồ đệ Mặc Dịch. Hàn Mặc Tử là người có sức quy tụ điều hoà và thắt chặt tình bằng hữu giữa các anh em; anh sống chân thành, tuy anh đã sớm giã từ thế trần nầy nhưng vị trí anh không mờ nhạt trong tâm hồn các bạn. Có chút gì hoặc lương hằng tháng anh chia sẻ với bạn bè cách chan hoà, vô vị lợi. Nhóm bạn anh đã sống tình bạn đậm đà theo tinh thần Khổng Tử ; « người quân tử nhờ văn chương học vấn mà hội họp bạn bè và nhờ bạn bè mà tiến lên đức nhân - Quân tử dĩ văn hội hữu, dĩ hữu phu nhân ». Những tâm hồn thiện chí. những tài năng sáng tạo , bạn bè cảm thông nhau « tri âm - tri kỷ », trung thành hoà nhập, thuỷ chung liên kết với nhau, giúp nhau tiến lên trên đường thi văn, sự nghiệp. Bây giờ, nhóm thơ Bình Định hay nhóm « Tứ linh » trong họ đã lần lượt ra đi hết :(Hàn Mặc Tử-1940, Chế Lan Viên-1989, Quách Tấn-1992, Yến Lan-1998)…, nhưng hương thơm bè bạn giữa họ vẫn vây bọc lấy nhau, đến đỗi khi nhắc đến một người trong họ, ta lại liên tưởng đến mối tình quý hiếm bất diệt của nhóm thơ đó. Thế nhưng, khi anh biết mình phát bệnh, anh đau khổ lẫn tránh bạn bè, sợ làm phiền, và mặc cảm, … chính vì vậy mà anh rất cô đơn. Anh cô đơn không chỉ vì bệnh và vì thiếu bạn (thơ), xa người thân, trong thời gian phải trốn lánh chổ nầy sang chổ kia.
Sao trìu mến thân yêu đâu vắng cả
Trơ vơ buồn và không biết kêu ai ?
Trơ vơ buồn và không biết kêu ai ?
Về sau, qua trao đổi thư từ, khi nhận được thư hay sự giúp đỡ của bạn thì anh rất vui, cái vui hồn nhiên, bộc lộ trong đơn sơ, chia sẻ buồn vui chân tình. Như khi phải nhận sự giúp đỡ của Quách Tấn, anh thấy khó xử, viết thư hỏi ý bạn là Trần Thanh Địch. Khi Quách Tấn gởi tiền để làm thuốc tể, anh cũng vui mừng tin cho bạn hay (7a). Bạn bè chiếm một chổ đứng rất quan trọng trong cuộc đời của anh. Anh cần bạn để tri kỷ và để trao gởi niềm bí ẩn. Anh sống không thể không có bạn ! Thật vậy, tình bạn của anh được đáp trả… Sau khi Anh qua đời năm 1940, bạn bè anh đã viết những tâm tình xúc động ! Chế Lan Viên không ngớt khẳng định : « Tử là một thiên tài. Tử mới chính thật là thiên tài… »(7b) Những cảm xúc, những lời khen tặng chân thành, như khóc người bạn quý thương , kho báu của mối tình bạn keo sơn trong nhóm họ.
3. BỆNH VÀ QUA ĐỜI:
3.1 Hàn Mặc Tử bị bệnh vào năm 1936 , lúc còn quá trẻ, mới 24 xuân. Thời gian đầu chưa phát hiện là bệnh gì, gia đình, nhất là người mẹ đã hết sức tận tình chăm chút con, nghe đâu có thầy hay thuốc tốt, bà đều đem con đến, nhưng chỉ gặp tia hy vọng rất mỏng manh, anh buồn phiền, hoảng hốt, tinh thần chao đảo, tiều tuỵ, đau nhức, anh rên siết :
3. BỆNH VÀ QUA ĐỜI:
3.1 Hàn Mặc Tử bị bệnh vào năm 1936 , lúc còn quá trẻ, mới 24 xuân. Thời gian đầu chưa phát hiện là bệnh gì, gia đình, nhất là người mẹ đã hết sức tận tình chăm chút con, nghe đâu có thầy hay thuốc tốt, bà đều đem con đến, nhưng chỉ gặp tia hy vọng rất mỏng manh, anh buồn phiền, hoảng hốt, tinh thần chao đảo, tiều tuỵ, đau nhức, anh rên siết :
Tôi đã cấu đã cào nhai ngấu nghiến !
Thịt da tôi sượng sần và tê điếng
Tôi đau vì rùng rợn đến vô biên ... (Hồn là ai ?)
Thịt da tôi sượng sần và tê điếng
Tôi đau vì rùng rợn đến vô biên ... (Hồn là ai ?)
Do việc chạy chữa, anh phải di chuyển, lánh đí từ chỗ này sang chỗ khác (1937 – 1939), Tâm trạng anh biến đổi qua thơ văn, nửa mơ nửa thực, khi đau đớn, lúc như xuất thần, làm thơ hay đọc kinh, cô liêu trên bãi vắng, đơn độc trong thôn xóm quạnh hiu, hay tủi thầm trong canh khuya lúc cả nhà đã yên giấc, anh đã hoảng sợ, như có hình ảnh ma quái chết chóc bám sát anh :
Chao ôi! ghê quá! ôi ghê quá!
Cảm thấy, hồn tôi ớn lạnh rồi!
Cảm thấy, hồn tôi ớn lạnh rồi!
Càng về sau, mặc dầu đang ở trong biển sầu đắng đó, nhưng anh đã gặp lại được chiếc phao niềm tin, ánh sáng của vầng trăng dịu dàng anh vẫn say mê đang dìu anh êm êm lướt sóng, bình an và thanh thản, những cơn đau đã làm anh có cơ hội tiến sâu vào lãnh vực siêu thực mà chỉ mình anh mới cảm nhận được... Bài “Chơi trên trăng“ là con đường được mở ra từ “ trong ánh sương mờ “ anh chếnh choáng đi tìm “con trăng lạc”. Hạnh phúc, sức khoẻ, sự nghiệp không còn ở trong tầm tay với, nhưng thật sự anh đã bước một bước mạo hiểm... vào xứ tràn ngập gió mây mà “không trào nước mắt, không thảm thê buồn” vì anh “đã nhập hồn mình trong khúc hát để nhờ không khí đẩy lên trăng”.
3.2 Yêu mến Maria, Mẹ đồng trinh : Bài « Avê Maria – Thánh Nữ Đồng Trinh » , bài tụng thi dài nhất trong dòng thơ của anh. Đức Maria đã vào đời anh như một vầng trăng tuyệt vời, là Nguồn trăng dịu dàng đã dìu anh đi trên giông bão cuộc đời anh. Chính anh muốn « Cho tình tôi nguyên vẹn tợ trăng rằm » để thơ anh tinh tuyền dâng Mẹ đồng trinh. Những người bạn nghe Hàn Mặc Tử ngâm lên bài Avê Maria thì hầu như thấy anh, ở một trạng thái đê mê, xuất thần.
Những năm cuối đời, nhất là lúc đã phát bệnh, đau đớn tột cùng, nhưng dần dần anh đón nhận bệnh hoạn, kiên trì chạy chữa, hy vọng rồi thất vọng, lành bệnh chỉ là mong manh…Anh đón nhận ý Chúa, lãnh lấy thập giá, cơn đau bệnh hoạn, thông phần vào ơn cứu rỗi đời mình trong kiên vững của niềm tin. Nguyễn Bá Tín đã ghi lại như sau :« Thấy anh thích nguyện ngắm, tôi trao cho anh tập sách nhỏ tựa đề : « Imitation de Jésus Christ của Linh mục Lamennais, anh vui mừng như bắt được của, Nhất là khi đọc câu : Dieu seul sait le temps et la manière là vous délivrer, anh hớn hở lạ thường. Anh nói: Đúng rồi, chỉ có Chúa mới biết được lúc nào và bằng cách nào để giải thoát cho con. Từ đó, anh gia tâm cầu nguyện gắn bó tha thiết hơn. » (8)
Tràng chuổi Mân Côi luôn có bên mình, anh kín đáo để tay trong túi áo mà lần hạt, đọc kinh hay ngâm thơ, lần hạt mỗi ngày nhiều lần. Phải chăng, niềm hy vọng , nguồn trợ lực của anh chính là Đức Trinh Nữ Maria, tràng hạt Mân Côi trong túi áo, mân mê nơi bàn tay co quắp, nhắc nhở người bệnh là con của Mẹ Maria, dâng « chuổi ngọc » để yêu mến Người, cảm tạ Người… bàn tay khô khẳng đau đớn ấy có nhiều lúc cũng đã không giữ được tràng chuổi !
Bài Avê Maria là bài thơ ưng ý nhất của anh, lời kinh Avê Maria chào kính Mẹ Việt Nam, do anh sáng tác để tỏ lòng ngưỡng mộ mến yêu Mẹ với chuổi hạt kinh lần, là chuổi ngọc vàng kinh, bằng Sao Mai chói rạng… Bài thơ dài nhất trong thi phẩm thơ của anh mở đầu : « Như Song lộc triều nguyên ơn phước cả », rất trang trọng, uy nghi, cho đến Mầu nhiệm trọng đại trong cuộc đời Mẹ : biến cố Nhập Thể - Ra đời rất trọng vọng : Hỡi sứ thần Thiên Chúa Gabriel, Khi Người xuống truyền Tin cho Thánh Nữ, và kết thúc bằng : Nguồn thiêng liêng yêu chuộng Mẹ Sầu Bi ». Khi nói đến Mẹ Sầu Bi thì người kitô-giáo nghĩ ngay đến giờ phút Mẹ lặng đứng dưới chân Thánh Giá dâng Chúa Giêsu Con Mẹ làm của lễ chuộc tội thế nhân. Anh đã suy niệm cách sâu sắc, trong thầm lặng yêu mến cuộc đời của Mẹ Maria để có thể viết lên những tâm tình trong trắng, sáng láng « Bằng Tràng hạt bằng Sao Mai chiếu rạng » như thế !
Năm 1940 , anh vào trại phong Quy Hoà (Quy Nhơn, Bình Định), anh thâm tín cách sâu xa: “ đều là vâng theo thánh ý cả ”. Anh sống ở đây chỉ hơn hai tháng. Anh rất bình an, hạnh phúc, cảnh trời biển bao la tĩnh lặng, hợp với người thơ của anh. Mỗi ngày đọc kinh và chầu Mình Thánh Chúa vào buổi chiều, hạnh phúc lãnh nhận Bí tích Thánh Thể mỗi tuần vài lần, tâm hồn anh sốt sắng cảm động, anh đã viết những vần thơ sốt sắng :
3.2 Yêu mến Maria, Mẹ đồng trinh : Bài « Avê Maria – Thánh Nữ Đồng Trinh » , bài tụng thi dài nhất trong dòng thơ của anh. Đức Maria đã vào đời anh như một vầng trăng tuyệt vời, là Nguồn trăng dịu dàng đã dìu anh đi trên giông bão cuộc đời anh. Chính anh muốn « Cho tình tôi nguyên vẹn tợ trăng rằm » để thơ anh tinh tuyền dâng Mẹ đồng trinh. Những người bạn nghe Hàn Mặc Tử ngâm lên bài Avê Maria thì hầu như thấy anh, ở một trạng thái đê mê, xuất thần.
Những năm cuối đời, nhất là lúc đã phát bệnh, đau đớn tột cùng, nhưng dần dần anh đón nhận bệnh hoạn, kiên trì chạy chữa, hy vọng rồi thất vọng, lành bệnh chỉ là mong manh…Anh đón nhận ý Chúa, lãnh lấy thập giá, cơn đau bệnh hoạn, thông phần vào ơn cứu rỗi đời mình trong kiên vững của niềm tin. Nguyễn Bá Tín đã ghi lại như sau :« Thấy anh thích nguyện ngắm, tôi trao cho anh tập sách nhỏ tựa đề : « Imitation de Jésus Christ của Linh mục Lamennais, anh vui mừng như bắt được của, Nhất là khi đọc câu : Dieu seul sait le temps et la manière là vous délivrer, anh hớn hở lạ thường. Anh nói: Đúng rồi, chỉ có Chúa mới biết được lúc nào và bằng cách nào để giải thoát cho con. Từ đó, anh gia tâm cầu nguyện gắn bó tha thiết hơn. » (8)
Tràng chuổi Mân Côi luôn có bên mình, anh kín đáo để tay trong túi áo mà lần hạt, đọc kinh hay ngâm thơ, lần hạt mỗi ngày nhiều lần. Phải chăng, niềm hy vọng , nguồn trợ lực của anh chính là Đức Trinh Nữ Maria, tràng hạt Mân Côi trong túi áo, mân mê nơi bàn tay co quắp, nhắc nhở người bệnh là con của Mẹ Maria, dâng « chuổi ngọc » để yêu mến Người, cảm tạ Người… bàn tay khô khẳng đau đớn ấy có nhiều lúc cũng đã không giữ được tràng chuổi !
Bài Avê Maria là bài thơ ưng ý nhất của anh, lời kinh Avê Maria chào kính Mẹ Việt Nam, do anh sáng tác để tỏ lòng ngưỡng mộ mến yêu Mẹ với chuổi hạt kinh lần, là chuổi ngọc vàng kinh, bằng Sao Mai chói rạng… Bài thơ dài nhất trong thi phẩm thơ của anh mở đầu : « Như Song lộc triều nguyên ơn phước cả », rất trang trọng, uy nghi, cho đến Mầu nhiệm trọng đại trong cuộc đời Mẹ : biến cố Nhập Thể - Ra đời rất trọng vọng : Hỡi sứ thần Thiên Chúa Gabriel, Khi Người xuống truyền Tin cho Thánh Nữ, và kết thúc bằng : Nguồn thiêng liêng yêu chuộng Mẹ Sầu Bi ». Khi nói đến Mẹ Sầu Bi thì người kitô-giáo nghĩ ngay đến giờ phút Mẹ lặng đứng dưới chân Thánh Giá dâng Chúa Giêsu Con Mẹ làm của lễ chuộc tội thế nhân. Anh đã suy niệm cách sâu sắc, trong thầm lặng yêu mến cuộc đời của Mẹ Maria để có thể viết lên những tâm tình trong trắng, sáng láng « Bằng Tràng hạt bằng Sao Mai chiếu rạng » như thế !
Năm 1940 , anh vào trại phong Quy Hoà (Quy Nhơn, Bình Định), anh thâm tín cách sâu xa: “ đều là vâng theo thánh ý cả ”. Anh sống ở đây chỉ hơn hai tháng. Anh rất bình an, hạnh phúc, cảnh trời biển bao la tĩnh lặng, hợp với người thơ của anh. Mỗi ngày đọc kinh và chầu Mình Thánh Chúa vào buổi chiều, hạnh phúc lãnh nhận Bí tích Thánh Thể mỗi tuần vài lần, tâm hồn anh sốt sắng cảm động, anh đã viết những vần thơ sốt sắng :
Đây tất cả, hỡi ôi, Mình Thánh Chúa,
Của tế lễ là nguồn thương chan chứa
Đáng trọng thiêng và rất đáng mong ơn.
Ly tao rằng đàn ngọc cũng theo đờn
Bởi đạo hạnh rung muôn dây tình cảm.
(Say thơ)
Của tế lễ là nguồn thương chan chứa
Đáng trọng thiêng và rất đáng mong ơn.
Ly tao rằng đàn ngọc cũng theo đờn
Bởi đạo hạnh rung muôn dây tình cảm.
(Say thơ)
Bình an trong ân sủng và niềm tin, anh vui vẻ sống chan hoà với những người đồng bệnh, biết ơn đối với những nữ tu săn sóc anh. Anh nhớ bạn bè và nhất là người mẹ đang đau khổ cùng đứa con yếu đuối bệnh hoạn nầy… Anh an tĩnh chuẩn bị hành trình về “Nước Cha cả có vô vàn châu báu”, anh gieo vào bạn bè ý tưởng siêu thoát rất thơ và cũng là chân lý, chết: “đó là ngưỡng cửa phải bước qua để đi vào cõi vĩnh hằng “. Như linh cảm mình không còn sống được bao lâu trong thung lũng sầu đau nầy nữa, trước khi chết anh đã viết cho mẹ dòng thư đứt ruột qua (Thủ bút) « A maman de Quy Nhơn. Viết mấy hàng chữ nầy để lạy từ tạ mẹ. Con bất hiếu. Trí ».(9)
Anh tin rằng anh sẽ về neo Bến Hằng Sống, cuộc hành trình tuy gần mà xa, xa mà gần gũi, anh xin những người xung quanh cầu nguyện; lạc quan tin tưởng phó dâng vào tình yêu Thiên Chúa. Bài “La Pureté de l'âme“, ca tụng những thiên thần trần thế, những nữ tu Dòng Phanxicô đang phục vụ trong bệnh viện phong, bài thơ ngập trong điệu nhạc và hương hoa, anh viết những tâm tình chân thành tự đáy lòng tràn ngập sự biết ơn và nhận ra được những ân huệ mà anh và những người đồng bệnh đón nhận mỗi ngày qua các « thiên thần hữu hình » thánh thiện đó. Niềm tri ân được bộc lộ, tràn lên trang giấy đã úa màu trong thể trạng bệnh tật, nơi ở là chốn cách ly với thế giới « người lành »… Lời tri ân trong bài viết ấy, anh biểu tỏ một nhân cách trưởng thành phong phú; đón nhận ơn trời, cuộc sống ; nhìn thẳng đau khổ và chấp nhận cái chết với ánh sáng niềm tin Kitô giáo dọi soi. Chết chưa là tận cùng mà là khởi đầu vinh quang là cánh cửa mở vào sự sống thiên thu, vĩnh hằng. Đời, Đạo và Niềm tin trong người thơ Hàn Mặc Tử là một, hoà nhập thành thân thể máu huyết… Hơi thở của anh cũng là thơ văn, là lời cầu nguyện, là đức tin. Đức tin đã tạo nên thơ, chắp cánh cho nghệ thuật, tạo nên vẻ đẹp trong thơ anh. Anh lặng chìm vào Đạo như cá nhởn nhơ trong nước, tan biến như hạt muối hoà vào đại dương. Những ngày cuối đời anh, anh phải bị kiết lỵ, thân thể tiều tuỵ , kiệt sức cho đến khi « hồn lìa xác ». Ngày nay, các bác sĩ đưa ra nhận xét, bệnh nhân Nguyễn Trọng Trí có thể đã không chết vì bệnh phong( !). « Anh ấy bị nội tạng hư hỏng. Các «độc tố » mạnh… do các thầy lang băm đã giết anh « (Ces charlatans l’ ont tué). Sau nầy, có dịp đi thực tế tại khu điều trị bệnh phong Quy Hoà(1993), bác sĩ Phan Cao Toại, đang làm việc tại đó, cũng có ý kiến như trên : « HMT không chết vì bệnh phong ».( 10)
3.3 Qua đời : Ngày 11/11/1940 chuông nguyện thánh đường của khu điều trị bệnh phong Quy Hoà rơi từng giọt buồn đưa tiễn linh hồn anh. Anh được chôn cất giữa những người đồng bệnh. Cây thánh giá gỗ khiêm tốn phủ bóng lên ngôi mộ anh. Anh nằm đó như hạt lúa gieo vào lòng đất đợi ngày trổ sinh bông hạt. Thế là Phượng Hoàng - Hàn Mặc Tử đã bay, bay vào Mùa Xuân bất tận mà anh đã từng chiêm ngưỡng trong những phút xuất thần.
Năm 1959, gia đình anh đã đến nghĩa trang bệnh viện phong Quy Hoà, lấy hài cốt, đưa anh lên Ghềnh Ráng, đặt mộ thi nhân trên cao đó, nhìn ra biển đông… trên mộ thi nhân, hình ảnh Đức Mẹ ban ơn đưa tay che chở anh, ảnh thánh Maria mà anh ước ao lúc còn sống (11).
4. Sự nghiệp thơ của Hàn Mặc Tử:
Nhiều tên hiệu, bút danh: Minh Duệ Thị, Lệ Thanh, Phong Trần, cuối cùng là Hàn Mặc Tử.
Nhiều bài Thơ Đường luật- Lệ Thanh thi tập
- Chơi giữa mùa trăng
- 1930: Xuất bản tập thơ đầu tiên: Gái Quê
- 1937: Thơ Điên
- 1939: Xuân Như Ý
- 1940: Thượng Thanh Khí
- Cẩm châu duyên, hai kịch thơ Duyên kỳ ngộ và Quần Tiên hội (sau nầy Đơn Phương- cũng là một bệnh nhân phong đã hoàn tất 2ấtc phẩm đó rất thành công)
- Viết trên các báo: Phụ nữ Tân văn -Thực nghiệp Dân báo - Sài gòn -Công luận văn chương - Người Mới - Tân thời- Trong khuê phòng, với nhiều đề tài khác nhau…
- Nhiều bài giới thiệu thơ của các bạn trong nhóm Thơ Bình Định.
Thơ và các bài viết của Hàn Mặc Tử luôn là những nguồn thơ sâu sắc, thắm đẳm tình quê, tình yêu, tình bạn, thơ đời, thơ đạo… được sáng tạo, bằng Máu và Hồn, Hương Thơm và Mật Đắng, Đời và Đạo, Đau khổ và Hạnh Phước, Trần ai và Siêu thoát…
Hàn Mặc Tử luôn là vấn đề được đặt ra cho những người muốn tìm hiểu, nghiên cứu về một dòng thơ lạ lấp lánh cái Đẹp như trăng sao tinh tú , cái Đẹp của Chân -Thiện -Mỹ đáng tìm kiếm và ước mơ.
Theo Thi sĩ Linh mục Trăng Thập Tự, tôi viết tặng thi nhân vần thơ mọn khi thi nhân đã được tôn vinh trong dòng thơ dân tộc, dịp 70 năm ngày Phanxicô Nguyễn Trọng Trí - Hàn Mặc Tử đi về miền có vô vàn châu báu mà thi nhân đã bao lần ngưỡng vọng.
Hàn Mặc Tử con trăng nằm yên nghĩ,
Anh tin rằng anh sẽ về neo Bến Hằng Sống, cuộc hành trình tuy gần mà xa, xa mà gần gũi, anh xin những người xung quanh cầu nguyện; lạc quan tin tưởng phó dâng vào tình yêu Thiên Chúa. Bài “La Pureté de l'âme“, ca tụng những thiên thần trần thế, những nữ tu Dòng Phanxicô đang phục vụ trong bệnh viện phong, bài thơ ngập trong điệu nhạc và hương hoa, anh viết những tâm tình chân thành tự đáy lòng tràn ngập sự biết ơn và nhận ra được những ân huệ mà anh và những người đồng bệnh đón nhận mỗi ngày qua các « thiên thần hữu hình » thánh thiện đó. Niềm tri ân được bộc lộ, tràn lên trang giấy đã úa màu trong thể trạng bệnh tật, nơi ở là chốn cách ly với thế giới « người lành »… Lời tri ân trong bài viết ấy, anh biểu tỏ một nhân cách trưởng thành phong phú; đón nhận ơn trời, cuộc sống ; nhìn thẳng đau khổ và chấp nhận cái chết với ánh sáng niềm tin Kitô giáo dọi soi. Chết chưa là tận cùng mà là khởi đầu vinh quang là cánh cửa mở vào sự sống thiên thu, vĩnh hằng. Đời, Đạo và Niềm tin trong người thơ Hàn Mặc Tử là một, hoà nhập thành thân thể máu huyết… Hơi thở của anh cũng là thơ văn, là lời cầu nguyện, là đức tin. Đức tin đã tạo nên thơ, chắp cánh cho nghệ thuật, tạo nên vẻ đẹp trong thơ anh. Anh lặng chìm vào Đạo như cá nhởn nhơ trong nước, tan biến như hạt muối hoà vào đại dương. Những ngày cuối đời anh, anh phải bị kiết lỵ, thân thể tiều tuỵ , kiệt sức cho đến khi « hồn lìa xác ». Ngày nay, các bác sĩ đưa ra nhận xét, bệnh nhân Nguyễn Trọng Trí có thể đã không chết vì bệnh phong( !). « Anh ấy bị nội tạng hư hỏng. Các «độc tố » mạnh… do các thầy lang băm đã giết anh « (Ces charlatans l’ ont tué). Sau nầy, có dịp đi thực tế tại khu điều trị bệnh phong Quy Hoà(1993), bác sĩ Phan Cao Toại, đang làm việc tại đó, cũng có ý kiến như trên : « HMT không chết vì bệnh phong ».( 10)
3.3 Qua đời : Ngày 11/11/1940 chuông nguyện thánh đường của khu điều trị bệnh phong Quy Hoà rơi từng giọt buồn đưa tiễn linh hồn anh. Anh được chôn cất giữa những người đồng bệnh. Cây thánh giá gỗ khiêm tốn phủ bóng lên ngôi mộ anh. Anh nằm đó như hạt lúa gieo vào lòng đất đợi ngày trổ sinh bông hạt. Thế là Phượng Hoàng - Hàn Mặc Tử đã bay, bay vào Mùa Xuân bất tận mà anh đã từng chiêm ngưỡng trong những phút xuất thần.
Năm 1959, gia đình anh đã đến nghĩa trang bệnh viện phong Quy Hoà, lấy hài cốt, đưa anh lên Ghềnh Ráng, đặt mộ thi nhân trên cao đó, nhìn ra biển đông… trên mộ thi nhân, hình ảnh Đức Mẹ ban ơn đưa tay che chở anh, ảnh thánh Maria mà anh ước ao lúc còn sống (11).
4. Sự nghiệp thơ của Hàn Mặc Tử:
Nhiều tên hiệu, bút danh: Minh Duệ Thị, Lệ Thanh, Phong Trần, cuối cùng là Hàn Mặc Tử.
Nhiều bài Thơ Đường luật- Lệ Thanh thi tập
- Chơi giữa mùa trăng
- 1930: Xuất bản tập thơ đầu tiên: Gái Quê
- 1937: Thơ Điên
- 1939: Xuân Như Ý
- 1940: Thượng Thanh Khí
- Cẩm châu duyên, hai kịch thơ Duyên kỳ ngộ và Quần Tiên hội (sau nầy Đơn Phương- cũng là một bệnh nhân phong đã hoàn tất 2ấtc phẩm đó rất thành công)
- Viết trên các báo: Phụ nữ Tân văn -Thực nghiệp Dân báo - Sài gòn -Công luận văn chương - Người Mới - Tân thời- Trong khuê phòng, với nhiều đề tài khác nhau…
- Nhiều bài giới thiệu thơ của các bạn trong nhóm Thơ Bình Định.
Thơ và các bài viết của Hàn Mặc Tử luôn là những nguồn thơ sâu sắc, thắm đẳm tình quê, tình yêu, tình bạn, thơ đời, thơ đạo… được sáng tạo, bằng Máu và Hồn, Hương Thơm và Mật Đắng, Đời và Đạo, Đau khổ và Hạnh Phước, Trần ai và Siêu thoát…
Hàn Mặc Tử luôn là vấn đề được đặt ra cho những người muốn tìm hiểu, nghiên cứu về một dòng thơ lạ lấp lánh cái Đẹp như trăng sao tinh tú , cái Đẹp của Chân -Thiện -Mỹ đáng tìm kiếm và ước mơ.
Theo Thi sĩ Linh mục Trăng Thập Tự, tôi viết tặng thi nhân vần thơ mọn khi thi nhân đã được tôn vinh trong dòng thơ dân tộc, dịp 70 năm ngày Phanxicô Nguyễn Trọng Trí - Hàn Mặc Tử đi về miền có vô vàn châu báu mà thi nhân đã bao lần ngưỡng vọng.
Hàn Mặc Tử con trăng nằm yên nghĩ,
“Vầng dưong lên trăng theo gió hiển linh ”
Phượng Trì đài lung linh hình dáng Mẹ
Hồn thơ say nép áo Mẹ Đồng Trinh.
Phượng Trì đài lung linh hình dáng Mẹ
Hồn thơ say nép áo Mẹ Đồng Trinh.
Tài liệu tham khảo:
1. Sổ rửa tội của họ đạo Tam Toà. Hồ sơ lưu của Gx Tam Toà, Gp Đà nẳng
2.3.4.5.6a Nguyễn Bá Tín, Hàn Mặc Tử, Anh tôi , trang 24-26, 43. 47.58 .102. 114- 115, 118. 124. 44 - xb 1994, Xí nghiệp Quận 5, Tân Thành, Tp HCM
6b . Châu Hãi Kỳ, Văn 1967, tập 2, trang 77.
7a. Trần Thanh Mại: Hàn Mặc Tử, trang 86 - 87,Nhà in TânViệt in lần 3, 1957
7b. Nguyễn Toàn Thắng, HMT và nhóm thơ Bình Định, tr. 10, NXB/GD, 2007
8. Nguyễn Bá Tín, Hàn Mặc Tử trong riêng tư, trang 91, HNVXB, 1994
9. Thế Phong, Hàn Mạc Tử- Nhà thơ siêu thoát, NXB Đồng Nai, 1998
10. Nguyễn Bá Tín, HMT Anh tôi, trang 134
11. Nguyễn Bá Tín, sđd, tr. 171-172
12. Nguyễn thị Tuyệt, Tôn giáo trong thơ Hàn Mặc Tử, ĐHTH Huế, 1994
13. TS Tôn Thảo Miên, HMT Tác phẩm và lời bìmh, Nhà xb Văn học, 2007
Maria Nguyễn Thị Tuyệt
Kỷ niệm 70 năm ngày qua đời của thi nhân.
(1940-2010)
Kỷ niệm 70 năm ngày qua đời của thi nhân.
(1940-2010)
Bài viết khác
- Võ Tắc Thiên
- Một số bài thơ Tôn Giáo của Hàn Mặc Tử
- Một số bài thơ của Hàn Mặc Tử
- Rabindranath Tagore (1861-1941)
- Đi tìm tác giả bí ẩn TTKH
- Alịchsơn Đắc Lộ - Alexandre De Rhodes : Một Nhận Định Tổng Hợp
- Indira Gandhi
- Một người có số phận khá kỳ lạ : Tả Quân Lê Văn Duyệt
- Họa Sĩ Van Gogh
- Hồ Xuân Hương

Đăng ký:
Bài đăng (Atom)









